Khi Gen Z biến không gian số thành môi trường phát triển nghề nghiệp

Theo Digital 2025 – We Are Social, hơn 70% người dùng Internet tại Việt Nam nằm trong độ tuổi 18–30, với tỷ lệ nữ giới chiếm gần một nửa. Đây là nhóm người trẻ dẫn đầu trong việc tạo ra nội dung số và phát triển cộng đồng trực tuyến. Họ không chỉ chia sẻ cuộc sống hay sở thích cá nhân mà còn khai thác nền tảng số như một công cụ học hỏi, rèn luyện kỹ năng và xây dựng thương hiệu cá nhân.

Lương Mỹ Duyên, sinh năm 1998 tại Đà Nẵng, bắt đầu với những buổi livestream đơn giản, chia sẻ câu chuyện hàng ngày: thói quen cá nhân, những suy nghĩ nhỏ nhặt hay các trải nghiệm trong học tập và công việc. Ban đầu, đây chỉ là cách cô giải trí và giữ liên lạc với bạn bè. Nhưng rất nhanh, Duyên nhận ra rằng việc giữ chân khán giả không hề dễ dàng. 

“Có những buổi livestream mình chỉ muốn nói chuyện thoải mái, nhưng khán giả sẽ rời đi ngay nếu nội dung không đủ hấp dẫn. Họ có quá nhiều lựa chọn khác chỉ cách một cú vuốt màn hình,” cô chia sẻ

Từ nhận thức này, Duyên nghiêm túc hóa cách làm việc: lập kế hoạch nội dung theo tuần, thử nghiệm các loại hình livestream khác nhau và nghiên cứu phản hồi của khán giả để điều chỉnh chiến lược. Các chủ đề mà cô lựa chọn đều mang tính ứng dụng thực tế, từ hướng dẫn kỹ năng mềm, chia sẻ trải nghiệm học tập, đến các mẹo cuộc sống hàng ngày.

Công việc trên nền tảng số không chỉ là nói chuyện trực tuyến. Nó yêu cầu nhiều kỹ năng đa dạng:

• * Quản lý thời gian: Duy trì lịch phát sóng đều đặn, kết hợp với các hoạt động khác.
• * Sáng tạo nội dung: Luôn đổi mới hình thức và chủ đề để giữ sự quan tâm của khán giả.
• * Tương tác cộng đồng: Phản hồi bình luận, tạo môi trường kết nối chân thành.
• * Phân tích dữ liệu: Quan sát hành vi người xem, lượt tương tác, và phản hồi để cải thiện chiến lược nội dung.

“Có hôm mệt mỏi hay căng thẳng, nhưng mình vẫn phải lên sóng đúng giờ. Điều này không phải để nổi tiếng, mà để duy trì uy tín với cộng đồng đã tin tưởng mình,” Duyên nói.

Những kỹ năng này không chỉ giúp Duyên duy trì cộng đồng người xem mà còn trở thành vốn sống quý giá, có thể ứng dụng vào các lĩnh vực khác, từ marketing số đến quản lý dự án hay xây dựng thương hiệu cá nhân.

Theo DataReportal – Digital 2024 Vietnam, lĩnh vực livestream và video ngắn tại Việt Nam tăng trưởng 20–25% mỗi năm. Không chỉ là sân chơi giải trí, các nền tảng này đang trở thành công cụ phát triển nghề nghiệp thực tế, giúp Gen Z xây dựng mạng lưới, thử nghiệm nội dung sáng tạo và rèn luyện kỹ năng mềm trong môi trường cạnh tranh cao.

Đặc biệt, làn sóng nữ trẻ chiếm gần một nửa người dùng mạng xã hội, tham gia tích cực vào các lĩnh vực như beauty, lifestyle, giáo dục hay kể chuyện đời sống. Đây là tín hiệu quan trọng: Gen Z, đặc biệt là nữ, đang chủ động kiến tạo công việc và phát triển giá trị cá nhân trong không gian số. 

Duyên là một ví dụ điển hình: cô biết cách kết hợp các hình thức nội dung khác nhau để duy trì sự quan tâm và tạo giá trị cho cộng đồng, từ livestream chia sẻ kỹ năng sống đến video hướng dẫn và mẹo học tập. Cô cũng luôn quan sát xu hướng và hành vi người xem để tối ưu nội dung, đảm bảo chất lượng trải nghiệm mà cộng đồng nhận được.

Hành trình này không hề đơn giản. Duyên phải đối mặt với nhiều thử thách:

• * Áp lực từ phản hồi khán giả: Không phải tất cả bình luận đều tích cực. Cô học cách tiếp nhận, lọc thông tin và cải thiện nội dung dựa trên phản hồi.
• * Duy trì sự nhất quán: Người xem quen với lịch phát sóng đều đặn. Bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể khiến khán giả rời đi.
• * Đổi mới liên tục: Trong môi trường cạnh tranh cao, nếu nội dung không sáng tạo và hấp dẫn, sự chú ý của khán giả sẽ giảm nhanh.

Những trải nghiệm này rèn luyện cho Duyên tính kiên nhẫn, khả năng thích ứng và tư duy chiến lược – những yếu tố quan trọng không chỉ trong nghề livestream mà còn trong bất kỳ công việc số nào khác.

Câu chuyện của Lương Mỹ Duyên cho thấy rằng công việc không còn bị giới hạn bởi văn phòng hay hợp đồng truyền thống. Gen Z biết tận dụng nền tảng số để phát triển kỹ năng, xây dựng cộng đồng và định hình sự nghiệp theo cách riêng. Thời đại số đang mở ra cơ hội để người trẻ vừa học hỏi, vừa sáng tạo, vừa tạo ra giá trị thực cho chính mình và cộng đồng.

Gen Z đang dần minh chứng rằng sự nghiệp trong thế giới số không đo bằng chức danh hay danh tiếng, mà bằng nỗ lực, chiến lược, sự kiên trì và khả năng tạo ra giá trị thực sự. Đây chính là hướng đi đang được nhiều Gen Z lựa chọn, góp phần thay đổi cách xã hội nhìn nhận về lao động trong thời đại mới.

Tuấn Kiệt