Hồn Việt trong nét bút: Lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống từ Cố đô Huế

Hội tụ tinh hoa thư pháp Việt giữa lòng di sản Cố đô

Sáng 22/10/2026, tại di tích Cơ Mật Viện, số 33 Tống Duy Tân, phường Phú Xuân, thành phố Huế, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế phối hợp với Hội Nghệ nhân và Thương hiệu Việt Nam, Công ty Cổ phần Triển lãm và Truyền thông FTP tổ chức khai mạc Liên hoan Văn hóa Thư pháp Việt Nam lần thứ I năm 2026 với chủ đề “Hồn Việt trong nét bút” và Không gian triển lãm Thủ công mỹ nghệ truyền thống – Ẩm thực Huế, trong khuôn khổ Festival Huế 2026. 

Sự kiện là dịp để các nghệ nhân, nhà nghiên cứu, người thực hành thư pháp, cơ sở sản xuất thủ công mỹ nghệ, doanh nghiệp và công chúng gặp gỡ, giao lưu, giới thiệu tác phẩm, trao đổi kinh nghiệm; qua đó góp phần gìn giữ, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong đời sống đương đại.

Trong không gian mang đậm dấu ấn lịch sử của Cố đô, nghệ thuật thư pháp Hán Nôm và thư pháp Quốc ngữ được giới thiệu thông qua các tác phẩm trưng bày, hoạt động giao lưu và trải nghiệm. Mỗi tác phẩm không chỉ thể hiện kỹ thuật điều khiển bút pháp, bố cục và đường nét mà còn gửi gắm những suy ngẫm về đạo lý, nhân cách, tinh thần hiếu học và cốt cách văn hóa Việt Nam.

Vượt ra ngoài khuôn khổ một hoạt động trưng bày nghệ thuật, liên hoan góp phần tạo không gian kết nối giữa những người gìn giữ, thực hành thư pháp với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ. Qua đó, những giá trị văn hóa được trao truyền bằng trải nghiệm trực tiếp, giúp người xem hiểu hơn về ý nghĩa của từng nét bút và chiều sâu văn hóa ẩn chứa trong nghệ thuật thư pháp.

Một trong những hoạt động đáng chú ý tại liên hoan là chương trình trải nghiệm nghệ thuật thư pháp dành cho học sinh, sinh viên và du khách. Tại đây, các em và du khách được tìm hiểu quy trình mài mực, cách cầm bút, điều khiển nét bút, đồng thời trực tiếp thực hành những nét chữ cơ bản dưới sự hướng dẫn của các nghệ nhân.

Qua từng thao tác, công chúng có dịp cảm nhận sự kiên nhẫn, tập trung và tinh tế trong nghệ thuật thư pháp. Hoạt động không chỉ tạo sức hấp dẫn cho chương trình mà còn góp phần đưa nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với đời sống, khơi dậy sự quan tâm của cộng đồng, đặc biệt là thế hệ trẻ, đối với việc gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc.

Bên cạnh thư pháp, không gian triển lãm thủ công mỹ nghệ truyền thống và ẩm thực Huế giới thiệu những sản phẩm gắn với bàn tay, kinh nghiệm và tri thức nghề nghiệp được tích lũy qua nhiều thế hệ. Sự kết hợp giữa nghệ thuật thư pháp, nghề thủ công và ẩm thực góp phần tạo nên bức tranh đa dạng về văn hóa địa phương, đồng thời mở ra cơ hội kết nối các sản phẩm truyền thống với hoạt động du lịch và trải nghiệm văn hóa.

Trong khuôn khổ chương trình, các hoạt động tọa đàm về thư pháp và phát triển sản phẩm thủ công mỹ nghệ truyền thống Huế phục vụ du lịch cũng tạo diễn đàn trao đổi giữa các nhà nghiên cứu, nghệ nhân, doanh nghiệp và những người quan tâm. Qua đó, những vấn đề về bảo tồn, truyền dạy, đổi mới sản phẩm và mở rộng khả năng tiếp cận thị trường được đặt ra từ góc nhìn thực tiễn.

Giá trị của một liên hoan văn hóa không chỉ nằm ở số lượng tác phẩm hay quy mô trưng bày mà còn ở khả năng khơi dậy sự quan tâm của cộng đồng đối với di sản. Khi người trẻ được trực tiếp trải nghiệm, khi nghệ nhân có cơ hội chia sẻ tri thức và khi sản phẩm truyền thống được kết nối với nhu cầu của du khách, văn hóa sẽ có thêm điều kiện để tiếp tục hiện diện trong đời sống hiện đại.

Bảo tồn di sản gắn với phát triển nghề truyền thống và xây dựng thương hiệu

Thư pháp, thủ công mỹ nghệ và ẩm thực truyền thống không chỉ phản ánh bản sắc văn hóa mà còn chứa đựng tri thức, kỹ năng và kinh nghiệm được trao truyền qua nhiều thế hệ. Tuy nhiên, để những giá trị ấy tiếp tục được gìn giữ và phát huy, công tác bảo tồn cần gắn với phát triển sản phẩm, mở rộng thị trường và tạo sinh kế bền vững cho người làm nghề.

Phát biểu tại chương trình, TS. Lê Ngọc Dũng – Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch Hội Nghệ nhân và Thương hiệu Việt Nam, Chủ tịch Hội Mỹ nghệ Kim hoàn Đá quý Việt Nam nhấn mạnh, bảo tồn nghề truyền thống không chỉ dừng ở trưng bày, giới thiệu sản phẩm mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để nghệ nhân sống được bằng nghề, thu hút thế hệ trẻ học nghề và xây dựng đầu ra ổn định cho sản phẩm.

Theo TS. Lê Ngọc Dũng, để đạt được mục tiêu này, cần chú trọng nâng cao chất lượng, đổi mới mẫu mã, bảo vệ thương hiệu, xây dựng câu chuyện văn hóa cho sản phẩm, đồng thời ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong quảng bá, tiêu thụ. Đối với ẩm thực, việc phát triển cần song hành với gìn giữ hương vị truyền thống và bảo đảm an toàn thực phẩm.

Thực tế cho thấy, giá trị của sản phẩm truyền thống không chỉ nằm ở công năng hay hình thức mà còn ở kỹ thuật chế tác, nguồn gốc và bản sắc văn hóa gắn với mỗi nghề. Vì vậy, xây dựng thương hiệu cần được xem là quá trình khẳng định chất lượng, uy tín và giá trị riêng của sản phẩm, qua đó nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường.

Tại Huế, việc kết nối thư pháp, thủ công mỹ nghệ và ẩm thực với du lịch văn hóa, du lịch trải nghiệm sẽ tạo thêm cơ hội để du khách khám phá chiều sâu di sản địa phương. Để hướng đi này phát huy hiệu quả, cần có sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, nhà nghiên cứu, nghệ nhân, doanh nghiệp và cộng đồng, từ bảo tồn tri thức nghề đến phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường.

Với vai trò kết nối và đồng hành cùng đội ngũ nghệ nhân, Hội Nghệ nhân và Thương hiệu Việt Nam hướng tới thúc đẩy giao lưu, phát triển nghề truyền thống và nâng cao giá trị sản phẩm. Qua đó, liên hoan không chỉ góp phần tôn vinh những giá trị văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ mà còn mở ra hướng tiếp cận thiết thực hơn trong việc đưa di sản vào đời sống, gắn bảo tồn với phát triển kinh tế và du lịch bền vững.

Ngọc Thuận