Hoàn thiện chính sách hỗ trợ các chủ thể tham gia hoạt động chuyển giao công nghệ

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, sau hơn 7 năm triển khai, Nghị định số 76/2018/NĐ-CP đã bộc lộ nhiều hạn chế cần khắc phục. Việc thẩm định công nghệ trong các dự án đầu tư hiện nay vẫn chưa đầy đủ, chưa đáp ứng được yêu cầu kiểm soát và lựa chọn công nghệ tiên tiến.

Đáng chú ý, các quy định hiện hành đang thiếu sự đồng bộ với pháp luật về đầu tư công, đầu tư đối tác công tư (PPP) và bảo vệ môi trường. Điều này dẫn đến tình trạng số lượng hợp đồng chuyển giao công nghệ được đăng ký còn rất thấp so với thực tế, khiến cơ quan quản lý gặp khó khăn trong việc nắm bắt thông tin, đặc biệt là các hoạt động chuyển giao công nghệ trong nước.

Bên cạnh đó, các chính sách ưu đãi hiện nay vẫn chưa thực sự phủ sóng đến các đối tượng quan trọng như doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME), hợp tác xã và hộ kinh doanh.

Dự thảo Nghị định mới không chỉ nhằm sửa đổi các bất cập cũ mà còn cụ thể hóa các quy định của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ số 115/2025/QH15.

Mục tiêu cốt lõi của dự thảo là hoàn thiện quy trình thẩm định để đảm bảo đất nước lựa chọn và làm chủ được các công nghệ phù hợp. Việc này cũng giúp tăng cường kiểm soát rủi ro, hướng tới phát triển bền vững và bảo vệ sức khỏe con người. Đặc biệt, dự thảo hướng tới việc giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp thông qua việc tăng cường hiệu lực quản lý nhà nước.

Dự thảo đề xuất các cơ chế hỗ trợ đặc biệt cho doanh nghiệp có dự án thuộc ngành nghề hoặc địa bàn ưu đãi đầu tư khi nhận chuyển giao công nghệ từ các tổ chức khoa học và công nghệ.

Các hình thức hỗ trợ bao gồm: Thông qua việc hỗ trợ lãi suất vay vốn để thực hiện chuyển giao công nghệ. Hỗ trợ thông qua các nhiệm vụ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp. Hỗ trợ thuê chuyên gia tư vấn để hiệu chỉnh thiết bị, quy trình sản xuất và đào tạo nhân lực để doanh nghiệp có thể hấp thụ, làm chủ công nghệ mới.

Hoạt động chuyển giao công nghệ được xác định là đối tượng ưu tiên trong các cơ chế tài chính của Nhà nước. Đối tượng được hỗ trợ bao gồm: Doanh nghiệp, viện nghiên cứu, cơ sở đào tạo, tổ chức là bên có công nghệ tham gia hoạt động chuyển giao công nghệ. Doanh nghiệp, tổ chức là bên nhận chuyển giao công nghệ để ứng dụng vào sản xuất, kinh doanh, cung cấp dịch vụ.

Tổ chức khoa học và công nghệ, tổ chức trung gian của thị trường khoa học và công nghệ tham gia thực hiện hoạt động tư vấn, môi giới, xúc tiến, hỗ trợ chuyển giao công nghệ. Nguồn lực tài chính sẽ được huy động từ Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia, Quỹ phát triển khoa học công nghệ của các Bộ, ngành và địa phương.

Các nội dung hỗ trợ sẽ tập trung vào tư vấn, môi giới, kết nối cung - cầu, đánh giá và đào tạo. Theo dự thảo, việc hỗ trợ này không bao gồm hỗ trợ trực tiếp cho hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp.

Minh Phương