Hộ, cá nhân kinh doanh nộp gần 26.000 tỷ đồng tiền thuế trong năm 2024

Cả nước hiện có khoảng 5,2 triệu hộ kinh doanh, góp hơn 24% vào GDP và được đánh giá là "xương sống" trong nhiều ngành, lĩnh vực, từ công-nông nghiệp đến thương mại, dịch vụ.

Theo số liệu từ Cục Thuế (Bộ Tài chính), số thu từ hộ, cá nhân kinh doanh năm ngoái đạt 25.953 tỷ đồng, bằng 120% so với năm 2023. Tuy nhiên, theo lãnh đạo cơ quan thuế, kết quả này vẫn chưa đạt yêu cầu đặt ra.

Hiện 3 loại thuế, phí các hộ, cá nhân kinh doanh phải đóng gồm lệ phí môn bài, thuế giá trị gia tăng (VAT) và thu nhập cá nhân. Ngoài ra, hộ kinh doanh còn có thể phải nộp thuế bảo vệ môi trường, tài nguyên... nếu kinh doanh hàng hóa thuộc diện chịu thuế của các luật này.

Thực tế, Chính phủ nhiều lần yêu cầu ngành thuế có giải pháp để quản lý với hộ, cá nhân kinh doanh trên nền tảng số, thương mại điện tử, kinh doanh nhà hàng, khách sạn và dịch vụ. Việc này nhằm hạn chế "lách luật" để trốn thuế, gây thất thu ngân sách.

Tại hội nghị về quản lý thuế diễn ra cuối tuần qua, Phó cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết ngành thuế tăng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (BigData) trong quản lý với hộ, cá nhân kinh doanh. Nhà điều hành cũng phát triển các ứng dụng, đặc biệt là eTax Mobile, để hỗ trợ việc quản lý thuế.

Đồng thời, ngành thuế sẽ tiếp tục phối hợp với cơ quan cấp giấy phép kinh doanh để xử lý hộ, cá nhân không đăng ký theo quy định và đưa trường hợp được cấp phép kinh doanh vào diện quản lý thuế. Phó Cục trưởng Mai Sơn đề nghị cơ quan thuế các cấp hoàn thành hệ thống cơ sở dữ liệu về hộ, cá nhân kinh doanh trên địa bàn quản lý trong tháng 4.

Trước đó, tại một tọa đàm về kinh tế tư nhân diễn ra ngày 25/3, Tiến sĩ Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV cũng nêu ý tưởng miễn thuế thu nhập trong 3 - 5 năm đầu cho hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp siêu nhỏ, để nuôi dưỡng nguồn thu. Đồng thời, đơn giản hóa thủ tục thành lập và có hỗ trợ về kế toán, quản lý.

Nhận định về kinh tế tư nhân nói chung, ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký, Trưởng Ban Pháp chế Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đánh giá dù có nhiều chính sách hỗ trợ, khu vực này vẫn gặp nhiều hạn chế như quy mô nhỏ, thiếu doanh nghiệp đầu đàn, liên kết và sức cạnh tranh yếu, dù chiếm khoảng 51% GDP, 80% tổng số lao động nền kinh tế và góp hơn 30% ngân sách.

Theo định hướng, ngoài khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp, chính sách sắp tới sẽ đề ra chiến lược và hỗ trợ cụ thể cho từng nhóm quy mô doanh nghiệp tư nhân.

Trong đó, doanh nghiệp lớn giải quyết các bài toán lớn, chương trình quốc gia, có thể hưởng cơ chế "đặt hàng", "luồng xanh" cho dự án trọng điểm, ưu tiên ngành chiến lược như AI, chip bán dẫn. Doanh nghiệp vừa và nhỏ tận dụng lợi thế số lượng, tính đa dạng, khả năng thích ứng để hình thành chuỗi liên kết. Họ sẽ được hỗ trợ tài chính, quỹ đầu tư, kết nối FDI, xuất khẩu.

Tuấn Kiệt