Hào hùng tiếng trống sới vật Hồng Hà

Hội vật lâu đời nhất xứ Đoài 

Xã Hồng Hà là nơi giao nhau của ba con sông chính của Hà Nội (Sông Hồng, Sông Nhuệ, Sông Đáy) mà dấu vết còn lại cho đến ngày nay là hệ thống đầm Bát Lang thuộc xã Hạ Mỗ (tiếp giáp xã Hồng Hà). Tương truyền, từ thế kỷ thứ VI, vua Lý Nam Đế đã chọn nơi đây làm nơi huấn luyện thuỷ binh và thành Ô Diên dưới thời Lý Nam Đế cũng được xây dựng tại đây. Câu đồng dao “Nhong nhong nhong ngựa ông đã về. Cắt cỏ bồ đề cho ngựa ông ăn” được nhiều cụ cao niên trong vùng khẳng định là phát tích tại miền đất võ này. 

Theo lưu truyền trong dân gian, ngoài việc luyện thuỷ chiến thì môn thể thao mà các thuỷ binh của Lý Nam Đế yêu thích nhất là vật. Từ đó, môn vật lan truyền ra ngoài dân gian, đặc biệt là nơi đặt doanh trại thuỷ binh ở xã Hồng Hà. Hội vật Hồng Hà bắt đầu từ bao giờ? Những cụ cao niên nhất của làng Bá Dương Nội cũng không biết, cụ Phạm Văn Thái thì khẳng định là đời ông cố truyền lại trước đó đã có hội vật đầu xuân rồi. Như vậy, nếu khảo cứu theo truyền miệng dân gian thì có thể hội vật Hồng Hà đã có lịch sử hàng ngàn năm.

Hội vật Hồng Hà đến ngày nay vẫn tổ chức theo lối cổ, đánh trống ghi tên, chờ đô phá giải. Nghĩa là các ông đô (đô vật) không cần đăng ký trước, cứ đến ngày tổ chức thì đến hội báo danh, gõ ba hồi trống báo là có thể vào vật. Để tránh tình trạng “vàng thau lẫn lộn”, hội vật quy định là phải đoạt giải “lèo” (thắng liên tiếp hai trận sơ loại) thì mới đủ tư cách vào phá giải.     

Chính vì tổ chức lối cổ này nên không có danh sách vận động viên tham gia trước, có năm có tới hàng trăm đô vật tham dự, có năm thì chỉ ngót trăm ông đô. Nhưng bao nhiêu đô tới dự thì hội cũng vẫn tổ chức tròn bốn ngày tết. Các đô phá giải xong cũng vẫn phải chờ đến hết hội thì mới được lĩnh giải. Đến khi hết giờ Thân ngày mùng 8, không còn đô đến thách đấu thì hội mới trao giải.

Hội vật Hồng Hà có thể nói là hội vật lớn nhất xứ Đoài, không những năm nào cũng thu hút đông đảo đô vật mà còn hàng vạn lượt khán giả. Ông Doãn Đức Mẫn thuộc Ban tổ chức giải chia sẻ, năm ngoái, số lượng kỷ lục khán giả ngày mùng 4 đến sân khoảng 5,000 người, trong khi sức chứa chỉ là 3,000 người. Giải năm nào cũng thu hút những đô vật lừng danh các xứ Đông, Nam, Bắc về dự.

Hôm qua (21/1), Ban tổ chức giải vật xuân Đinh Dậu, xã Hồng Hà tổ chức họp báo công bố giải. Theo đó, giải năm nay sẽ có nhiều nét mới hơn những năm cũ.

Tuy nhiên với những đô chuyên nghiệp, đạt danh hiệu Kiện tướng hoặc Đại kiện tướng thì sẽ có thể tổ chức một giải riêng cho những vận động viên này. Một lãnh đạo xã Hồng Hà cho biết: “Một vận động viên đạt cấp Đại kiện tướng hoặc kiện tướng thì cho dù họ đứng im, người thường cũng không thể lay động được họ chứ đừng nói là vật. Có một Kiện tướng người Phú Thọ nặng tới 103 cân, sức vật ngã cả trâu lớn thì kể cả người học vật từ bé cũng chỉ cầm cự được vài chục giây. Chúng tôi chú trọng để giải năm nay, các vận động viên chuyên nghiệp có thể có được một sân chơi riêng, xứng tầm với họ”.  

Sơn Tùng

Sơn Tùng