Hà Nội thúc đẩy mô hình "làng nghề xanh" và du lịch trải nghiệm

Sáng ngày 10/3, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng đã chủ trì cuộc họp, nghe báo cáo tổng quan công tác quản lý, phát triển làng nghề; công tác quản lý, phát triển cụm công nghiệp trên địa bàn Thành phố.

Hà Nội hiện có 1.350 làng có nghề và làng có nghề truyền thống

Báo cáo tại cuộc họp, Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội Võ Nguyên Phong cho biết, thành phố hiện có 1.350 làng có nghề và làng có nghề truyền thống, trong đó 337 làng nghề, làng nghề truyền thống và nghề truyền thống đã được UBND Thành phố công nhận, gồm 269 làng nghề, 61 làng nghề truyền thống và 7 nghề truyền thống.

Các làng nghề của Hà Nội hoạt động trong 6 nhóm ngành nghề, gồm chế biến, bảo quản nông lâm thủy sản; sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ; sản xuất đồ gỗ, mây tre đan, gốm sứ, dệt may, cơ khí nhỏ; sản xuất và kinh doanh sinh vật cảnh; xử lý, chế biến nguyên vật liệu phục vụ sản xuất ngành nghề nông thôn; cùng các dịch vụ phục vụ sản xuất và đời sống nông thôn.

Doanh thu từ các làng nghề trên địa bàn Thành phố ước đạt hơn 25.000 tỷ đồng mỗi năm, tạo việc làm cho khoảng 800.000 lao động. Sản phẩm thủ công mỹ nghệ của Hà Nội đã được xuất khẩu tới 89 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong đó có các thị trường truyền thống như Hoa Kỳ, EU, Nhật Bản, Đài Loan, Hàn Quốc, Trung Quốc và Hồng Kông.

Bên cạnh đó, đến nay có 100 làng nghề, làng có nghề có sản phẩm OCOP, với 929 trong tổng số 3.463 sản phẩm OCOP của Thành phố là sản phẩm của làng nghề được đánh giá, phân hạng từ 3 sao trở lên. Thành phố cũng có 415 nghệ nhân, gồm 19 nghệ nhân nhân dân, 72 nghệ nhân ưu tú và 324 nghệ nhân Hà Nội, là lực lượng nòng cốt trong bảo tồn và phát triển các nghề truyền thống.

Đáng chú ý, vị thế của làng nghề Hà Nội đang vươn tầm quốc tế khi các làng nghề như Bát Tràng, Vạn Phúc, Chuyên Mỹ và Sơn Đồng lần lượt được công nhận là thành viên của Hội đồng Thủ công mỹ nghệ thế giới.

Thúc đẩy mô hình "làng nghề xanh" và du lịch trải nghiệm

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, sản xuất làng nghề vẫn đối mặt với thách thức về quy mô nhỏ lẻ và đặc biệt là ô nhiễm môi trường do nằm xen kẽ trong khu dân cư. Để khắc phục, Thành phố định hướng giai đoạn 2025-2030 sẽ đưa giá trị sản xuất làng nghề tăng bình quân 10% mỗi năm.

Ông Võ Nguyên Phong, Giám đốc Sở Công Thương cho biết, thời gian tới Thành phố tiếp tục triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ phát triển ngành nghề nông thôn, đồng thời xây dựng mô hình "làng nghề xanh" thí điểm tại 10 làng, gắn với ứng dụng công nghệ số, giám sát môi trường và thúc đẩy thương mại điện tử.

Cùng với đó, Hà Nội sẽ đẩy mạnh xây dựng và bảo hộ thương hiệu làng nghề, triển khai truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn chất lượng gắn với bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế tuần hoàn. Thành phố cũng chú trọng phát triển làng nghề gắn với du lịch nông thôn, du lịch trải nghiệm, sáng tạo, qua đó tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Cụm công nghiệp: Không gian sản xuất "Sáng - Xanh - Sạch - Đẹp - Thơm"

Việc phát triển các cụm công nghiệp (CCN) được xác định là giải pháp then chốt để tách sản xuất khỏi khu dân cư, giải quyết vấn đề ô nhiễm. Hà Nội hiện có 75 CCN đang hoạt động (diện tích 1.469ha) và 80 CCN đang triển khai thực hiện (diện tích 2.755ha).

Theo chỉ đạo của lãnh đạo Thành phố, các CCN trong thời kỳ mới phải đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe: bảo đảm phát triển cụm công nghiệp đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, diện tích và điều kiện sản xuất. Các cụm công nghiệp mới phải đáp ứng đầy đủ hệ thống hạ tầng như giao thông nội bộ, cấp thoát nước, xử lý nước thải, chất thải rắn, cấp điện, thông tin liên lạc và bảo đảm yêu cầu về phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường.

Thành phố định hướng phát triển cụm công nghiệp theo hướng xanh, hiện đại, bền vững, sinh thái và thông minh, gắn với thu hút các ngành công nghiệp công nghệ cao, công nghệ xanh và phát thải các-bon thấp.

"Việc phát triển cụm công nghiệp sẽ góp phần tạo dư địa hạ tầng sản xuất, thu hút đầu tư, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tăng tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng GRDP của thành phố trên 11% năm 2026 và các năm tiếp theo", ông Võ Nguyên Phong thông tin.

Gắn kết phát triển làng nghề, CCN với quy hoạch dài hạn của Thủ đô

Phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh, đây là nội dung quan trọng, gắn trực tiếp với sinh kế của người dân và sự phát triển của các khu vực nông thôn, vùng chưa đô thị hóa của Thủ đô trong thời gian tới.

Hà Nội có hệ thống làng nghề rất phong phú, đặc biệt tại khu vực Hà Tây cũ với nhiều làng nghề nổi tiếng trong nước và quốc tế. Những làng nghề này không chỉ có giá trị kinh tế mà còn mang đậm yếu tố văn hóa, truyền thống và tính cộng đồng cao trong sản xuất. Do đó, việc bảo tồn và phát triển làng nghề là chủ trương xuyên suốt của Thành phố.

Chủ tịch UBND Thành phố đề nghị các sở, ngành đánh giá rõ hiệu quả hoạt động của 75 cụm công nghiệp hiện có, đặc biệt là số lượng doanh nghiệp, giá trị sản xuất, số lao động và mức thu nhập của người lao động, qua đó làm rõ đóng góp của mô hình này đối với phát triển kinh tế địa phương và giải quyết việc làm.

Chủ tịch UBND Thành phố Vũ Đại Thắng cũng đề nghị các địa phương, đặc biệt là chính quyền cấp xã quan tâm rà soát nhu cầu phát triển làng nghề và cụm công nghiệp, bảo đảm tích hợp nội dung này trong quy hoạch chung của Thủ đô. Đồng thời, khi đã quyết định triển khai các cụm công nghiệp, cần tập trung giải phóng mặt bằng, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, xử lý môi trường để sớm đưa dự án vào hoạt động, tạo điều kiện cho doanh nghiệp vào sản xuất.

"Phát triển làng nghề và cụm công nghiệp không chỉ tạo mặt bằng sản xuất mà còn góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân, giúp người lao động ở khu vực nông thôn có thể phát triển kinh tế ngay tại địa phương", ông Thắng nhấn mạnh.

Minh Anh