Gợi ý mâm cỗ cúng Tết Đoan Ngọ của ba miền Bắc - Trung - Nam
(THPL) - Tết Đoan Ngọ 5/5 âm lịch là một trong những ngày lễ tết truyền thống của Việt Nam và một số nước châu Á. Người Việt Nam còn gọi Tết Đoan Ngọ là Tết giết sâu bọ, ngày phát động bắt sâu bọ, tiêu diệt bớt các loài côn trùng gây hại cho cây trồng, trong đó nhiều loài sâu có thể ăn được và được coi là chất bổ dưỡng.
Tết Đoan Ngọ là dịp mọi người dùng bữa với gia đình. Vào sáng sớm, người ta ăn bánh tro, chè hạt sen, trái cây và rượu nếp để giết sâu bọ, loại trừ bệnh tật trong người. Thường mọi người ăn rượu nếp ngay sau khi ngủ dậy. Trong đời sống hiện đại, một số tập tục cổ xưa của ngày Tết Đoan Ngọ gần như đã biến mất, như nhuộm móng tay đỏ, hái lá thuốc... Tuy nhiên, truyền thống làm mâm cúng Tết Đoan Ngọ vẫn luôn được duy trì ở các gia đình. Đây là dịp để con cháu khắp nơi trở về sum họp, đoàn tụ gia đình.
Tùy theo phong tục của mỗi vùng miền, địa phương mà mâm cỗ cúng Tết Đoan Ngọ sẽ khác nhau. Dưới đây là gợi ý mâm cỗ cúng của 3 miền Bắc - Trung - Nam:
Mâm cỗ cúng của người miền Bắc
Trong ngày Tết Đoan Ngọ, người miền Bắc thường chuẩn bị những lễ vật sau để dâng cúng gia tiên, thần linh:
- Cơm rượu nếp. Đây là một trong những món ăn không thể thiếu trong ngày Tết Đoan Ngọ.
- Mâm ngũ quả: Mận, vải, xoài, dưa hấu
- Bánh tro (bánh gio). Bánh tro hay bánh gio là món bánh đặc trưng trong mâm cỗ cúng Tết Đoan ngọ của người miền Bắc.

Ngoài ra, tùy vào mỗi gia đình mà lễ vật sẽ có thêm những món khác nhau. Ví dụ có gia đình sẽ chuẩn bị thêm lễ mặn như gà xôi, có nhà sẽ thêm bát xôi chè…
Mâm cỗ cúng của người miền Trung
Khác một chút so với người miền Bắc, miền Trung sẽ có thêm thịt vịt trong mâm cúng. Cụ thể:
- Thịt vịt. Thịt vịt trong ngày Tết Đoan Ngọ thường là vịt luộc hoặc vịt quay.
- Chè hạt sen, chè hạt kê
- Hoa quả theo mùa
- Cơm rượu nếp

Mâm cỗ cúng của người miền Nam
Người miền Nam chịu ảnh hưởng không ít của văn hóa Trung Hoa vì thế ít nhiều có sự khác biệt so với 2 miền Bắc và Trung. Dưới đây là những lễ vật cúng ngày Tết Đoan Ngọ:
- Bánh ú bá trạng
- Chè trôi nước
- Xôi gấc
- Trái cây
- Cơm rượu nếp

Ngoài những lễ vật trên, mâm cúng của cả 3 miền đều có thêm hương, hoa, trà, vàng mã và trầu cau. Tùy vào điều kiện của mỗi gia đình mà lễ vật dâng cúng sẽ có sự khác nhau. Dù lễ lớn hay lễ nhỏ thì tấm lòng thành kính của gia chủ vẫn là điều quan trọng nhất.
|
Đoan Ngọ nghĩa là bắt đầu giữa trưa (Đoan: mở đầu, Ngọ: giữa trưa). Tết Đoan Ngọ thực chất là một phong tục lễ Tết Á Đông gắn liền với quan niệm về sự tuần hoàn của thời tiết trong năm. Tết Đoan Ngọ xuất phát từ điển tích trong dân gian. Điển tích này có nhiều dị bản khác nhau. Theo đó, một năm nông dân đang ăn mừng vì được mùa thì sâu bọ kéo đến, ăn mất cây trái, thực phẩm đã thu hoạch. Dân làng đau đầu không biết làm cách nào để có thể giải được nạn sâu bọ này, bỗng nhiên có một ông lão từ xa đi tới tự xưng là Đôi Truân. Ông chỉ cách cho dân chúng mỗi nhà lập một đàn cúng đơn giản gồm có bánh gio, trái cây. Nhân dân làm theo, chỉ một lúc sau đó, sâu bọ bay đi. Lão ông còn bảo thêm: Sâu bọ hằng năm vào ngày này rất hung hăng, mỗi năm vào đúng ngày này cứ làm theo những gì ta đã dặn sẽ trị được chúng. Dân chúng biết ơn định cảm tạ nhưng ông lão đã đi đâu mất. Để tưởng nhớ sự việc trên, dân chúng đặt cho ngày này là ngày 'Tết diệt sâu bọ', có người gọi là 'Tết Đoan Ngọ', vì giờ cúng thường vào giữa giờ Ngọ. Từ đó, dân gian thường cúng ngày Tết Đoan Ngọ bằng một số món ăn và hoa quả phổ biến theo mùa như: rượu nếp, nếp cẩm, bánh tro, mận, vải… |
Tú Chi (t/h)
Tin khác
TP. Hồ Chí Minh chuẩn bị triển khai hàng loạt cơ chế mới từ Luật Phát triển đô thị
Tiếp tục nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò của đối ngoại Đảng, đối ngoại nhân dân
Xây dựng Điều lệ Đảng thật khoa học, dễ thực hiện và có sức sống lâu dài
VinFast Evo Lite thành xe du lịch “hot”, du khách nhìn là “kết”
Việt Nam có thêm 18 phòng thử nghiệm nông sản xuất sang Trung Quốc
Từ 1/1/2027 Việt Nam và Síp thực hiện Hiệp định tránh đánh thuế 2 lần
Làng nghề và câu chuyện “kể lại” giá trị sản phẩm
(THPL) - Lược bí làng Vạc (Hoạch Trạch-Hải Dương cũ), một sản phẩm dường như không còn “đất sống” khi công dụng lớn nhất của nó...05/08/2026 15:48:00Sản phẩm Na La Hiên, Thái Nguyên – Nâng tầm thương hiệu trên thị trường nông sản
(THPL) - “Thủ phủ na ở xứ Trà” hay “Thung lũng bạc tỷ”, đó là những miêu tả về vùng trồng na tập trung tại xã La Hiên, tỉnh Thái...05/08/2026 13:52:00Hoàn thiện "hạ tầng kỹ thuật" để xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc bứt phá
(THPL) - Với việc nâng tổng số phòng thử nghiệm được công nhận lên 50 và sự gia tăng của các nghị định thư, ngành rau quả Việt đang...05/08/2026 11:34:10Việt Nam đặt mục tiêu làm chủ 10 công nghệ lõi vào năm 2030
(THPL) - Ngày 4/8/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã ký Quyết định số 1483/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Phát triển hệ thống các...05/08/2026 10:57:57
ĐỌC NHIỀU NHẤT
Quảng bá thương hiệu Việt
-
Tăng cường quảng bá sản phẩm, thương hiệu địa phương tại Hội chợ Mùa Xuân lần thứ nhất năm 2026
- Triển lãm “Đạo học ngàn năm” tôn vinh truyền thống hiếu học của dân...
- Tháo gỡ “điểm nghẽn” để ngành kim hoàn - đá quý Việt Nam cất cánh
- Vinh danh Nghệ nhân “Bàn tay vàng” và phong tặng Nghệ nhân Quốc gia