Gỡ “điểm nghẽn” dự án tồn đọng: Yêu cầu hoàn tất xử lý trong quý I/2026

Áp lực tăng trưởng và bài toán sử dụng hiệu quả nguồn lực

Ngày 15/2, Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình ký công điện của Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương tập trung giải quyết dứt điểm các dự án tồn đọng, kéo dài, sớm đưa vào khai thác, sử dụng, hoàn thành ngay trong tháng 2 và quý I/2026.

Theo đánh giá của Chính phủ, mục tiêu tăng trưởng hai con số trong năm nay đặt ra yêu cầu rất lớn về huy động và phân bổ vốn đầu tư toàn xã hội. Dự kiến năm 2026, tổng vốn đầu tư toàn xã hội đạt khoảng 35% GDP, trong khi chi phí vốn có xu hướng gia tăng, tạo thêm sức ép lên khu vực công và tư.

Trong bối cảnh đó, việc nhiều dự án quy mô lớn bị đình trệ nhiều năm không chỉ gây lãng phí tài sản, đất đai mà còn làm suy giảm hiệu quả sử dụng nguồn lực. Các vướng mắc chủ yếu xoay quanh thủ tục pháp lý, đất đai, quy hoạch, thay đổi cơ chế chính sách và trách nhiệm phối hợp giữa các cấp.

Đáng chú ý, nhiều dự án thuộc lĩnh vực đầu tư công, nhà ở xã hội, năng lượng, bất động sản… nếu được tháo gỡ kịp thời có thể tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ tới thị trường và tăng trưởng.

Phân cấp mạnh, gắn trách nhiệm người đứng đầu

Công điện nêu rõ yêu cầu phân loại từng dự án theo thẩm quyền xử lý, với tinh thần “địa phương quyết, làm và chịu trách nhiệm”. Những nội dung thuộc thẩm quyền địa phương phải chủ động giải quyết, không chờ hướng dẫn, không đùn đẩy.

Nguyên tắc xuyên suốt là xử lý công khai, minh bạch, đúng quy định pháp luật; tuyệt đối không hợp thức hóa sai phạm, không để phát sinh tiêu cực mới trong quá trình tháo gỡ. Đây được xem là “ranh giới đỏ” nhằm bảo đảm kỷ cương trong bối cảnh nhiều dự án có lịch sử kéo dài, liên quan đến sai sót quản lý.

Yêu cầu hoàn tất xử lý trong quý I/2026 cho thấy quyết tâm rút ngắn thời gian, chuyển từ rà soát sang hành động cụ thể, tránh để tình trạng tồn đọng tiếp tục kéo dài qua nhiều năm.

Tạo dư địa tăng trưởng 1–2% GDP

Theo ước tính của các chuyên gia, nếu khơi thông được các dự án đang “đắp chiếu”, nền kinh tế có thể tăng thêm 1–2% GDP. Đây là nguồn lực tăng trưởng quan trọng trong bối cảnh dư địa chính sách tài khóa và tiền tệ cần được sử dụng thận trọng.

Không chỉ mang ý nghĩa về con số tăng trưởng, việc đưa dự án vào vận hành còn góp phần tạo việc làm, gia tăng thu ngân sách, cải thiện niềm tin của nhà đầu tư và thúc đẩy các chuỗi cung ứng liên quan.

Trong bức tranh tổng thể của năm 2026, xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng không đơn thuần là giải quyết một tồn tại cũ, mà là phép thử đối với năng lực điều hành, tinh thần trách nhiệm và tính minh bạch của bộ máy quản lý ở cả trung ương và địa phương.

Bích Diệp