Đường sắt cao tốc Bắc - Nam sẽ làm trước 600 km

Theo báo điện tử VOV, Bộ Giao thông Vận tải (GTVT) vừa tổ chức nghe liên danh tư vấn TEDI - TRICC - TEDISOUTH và nhóm nghiên cứu của JICA báo cáo cuối kỳ nghiên cứu tiền khả thi Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam.

Theo báo cáo tiền khả thi, tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam có tổng mức đầu tư khoảng 58,71 tỷ USD, nhu cầu sử dụng đất là 7.875 ha, khai thác riêng tàu khách với chiều dài 1.545 km và vận tốc tối đa 320 km/h.

Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi sẽ trình Quốc hội vào tháng 10/2019. Nếu được Quốc hội thông qua, dự án sẽ chuyển sang bước nghiên cứu khả thi, thiết kế kỹ thuật, giải phóng mặt bằng từ 2020 đến 2025. Đến năm 2032 sẽ đưa vào khai thác đoạn ưu tiên và phấn đấu hoàn thành toàn tuyến vào năm 2050.

Dự án được đầu tư theo hình thức PPP (vốn nhà nước 80% để đầu tư hạ tầng, vốn nhà đầu tư 20% để mua sắm đoàn tàu). Nhà nước sẽ cần huy động hàng năm 0,35 - 0,55% GDP, bằng khoảng 10% vốn đầu tư cơ sở hạ tầng - Tri thức trực tuyến đưa tin.

Theo đó, kết quả nghiên cứu của dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam có điểm đầu nằm tại ga Hà Nội, điểm cuối của dự án nằm ở ga Thủ Thiêm, quận 2 TPHCM. Tại 2 đầu Hà Nội và TPHCM sẽ được kết nối với mạng lưới đường sắt đô thị.

"Siêu dự án" này được đề xuất có tổng chiều dài 1.545 km (cầu chiếm khoảng 60%, hầm chiếm khoảng 10%, đường chiếm khoảng 30%), đường đôi, khổ 1435 mm - điện khí hoá; bao gồm: 24 ga và 3 ga quy hoạch tiềm năng, 5 depot, 42 cơ sở bảo trì hạ tầng.

Kết quả nghiên cứu của Bộ GTVT cho biết, giai đoạn đầu của tuyến đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam sẽ khai thác với tốc độ 200 km/h, về lâu dài có thể khai thác với tốc độ tối đa 320 km/h (tốc độ thiết kế là 350 km/h).

Về phương án lựa chọn công nghệ, đường sắt tốc độ cao sử dụng công nghệ động lực đoàn tàu phân tán (EMU) và tín hiệu điều khiển tàu tự động trên nền tảng vô tuyến điện.

Thứ trưởng Nguyễn Ngọc Đông cho biết đây là hình thức đầu tư hợp lý, bởi không thể kỳ vọng doanh nghiệp tư nhân đầu tư hạ tầng đường sắt.

"Theo tính toán thì nhà đầu tư không thể thu hồi được vốn do khấu hao quá lớn. Phải có sự can thiệp của nhà nước. Dự án đường sắt cao tốc của các nước trên thế giới cũng chủ yếu là đầu tư công như Trung Quốc, Pháp... hoặc công - tư như Đài Loan. Riêng trường hợp của Nhật Bản xuất phát là đầu tư công sau đó nhượng quyền", ông Đông phân tích.

Sau khi tiến hành rà soát hướng tuyến, vị trí ga, depot, trạm bảo dưỡng và làm việc với 20 tỉnh, thành phố có dự án đi qua, nhóm nghiên cứu đã đề xuất tổng chiều dài tuyến đường khoảng 1.545 km (trong đó cầu chiếm 60%, hầm chiếm 10%, đường chiếm 30%). Đây sẽ là công trình đường sắt Bắc - Nam đầu tiên có 2 làn, khổ ray 1435mm. 

Dự kiến đến năm 2032 sẽ hoàn thiện và đưa vào khai thác 2 đoạn là Hà Nội - Vinh (dài 282,65 km, tổng mức đầu tư dự kiến 13,97 tỷ USD) và Nha Trang - TP. Hồ Chí Minh (dài 362,15 km, tổng mức đầu tư dự kiến 13,37 tỷ USD).

Đoạn còn lại (Vinh - Nha Trang dài khoảng 901 km) sẽ được tiếp tục xây dựng từ năm 2035 và phấn đấu hoàn thành đưa vào khai thác toàn tuyến vào năm 2050.

Dự kiến sau khi toàn tuyến hoàn thành, cần có 14.000 người để vận hành, khai thác, bảo dưỡng. Nhóm nghiên cứu xem xét thành lập Viện đường sắt (trên cơ sở các Viện, cơ sở đào tạo hiện có hoặc thành lập mới) để đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu đường sắt tốc độ cao, đường sắt đô thị và đường sắt hiện có.

Hồng Anh (Tổng hợp)