Dự báo xuất khẩu thủy sản 3 tháng cuối năm đạt 2,3 tỷ USD

Theo số liệu của VASEP, quý III/2020 xuất khẩu thủy sản có sự hồi phục khi kim ngạch đạt gần 2,4 tỷ USD, tăng 2% so với cùng kỳ năm ngoái, riêng tháng 9 ước đạt 790 triệu USD, tăng 9%. Tổng XK TS 9 tháng đầu năm ước đạt gần 6 tỷ USD, giảm 4,2% so với cùng kỳ 2019.

Trong số các sản phẩm xuất khẩu chính, chỉ có tôm có mức tăng trưởng khả quan, kim ngạch XK tôm chiếm hơn 44% tổng giá trị XK TS của Việt Nam (năm 2019 chiếm 38,5%). Riêng tháng 9 XK tôm đạt 369 triệu USD (tăng 20%) và tổng 9 tháng đạt gần 2,7 tỷ USD (tăng gần 10%).

Trong khi đó, XK cá tra liên tục sụt giảm và là mặt hàng có doanh số XK giảm sâu nhất. Tháng 9, XK cá tra đạt 135 triệu USD (giảm 14%); tổng 9 tháng đầu năm đạt hơn 1 tỷ USD, giảm 28,2%. Nhu cầu cá tra sụt giảm mạnh tại các thị trường chính như Mỹ, EU, Trung Quốc, ASEAN do giãn cách xã hội, trong khi nguồn cung trong nước, lượng tồn kho tăng càng khiến cho XK cá tra khó khăn.

XK cá ngừ 9 tháng đầu năm cũng giảm 13% khi đạt 475 triệu USD. Mặt hàng này được kỳ vọng nhờ hiệp định EVFTA với mức thuế ưu đãi về 0% cho 11.500 tấn cá ngừ hộp XK và mức thuế 0% cho cá ngừ đông lạnh. Tuy nhiên, sau 1 tháng EVFTA có hiệu lực, XK cá ngừ sang EU không có dấu hiệu khả quan, vẫn giảm 17% so cùng kỳ. Trong khi XK mực, bạch tuộc 9 tháng đầu năm giảm 7% khi đạt 398 triệu USD…

Về thị trường, trong 9 tháng đầu năm, Việt Nam xuất khẩu thủy sản sang 154 thị trường. Trong đó top 6 thị trường lớn nhất gồm Nhật Bản, Mỹ, Trung Quôc, EU, Hàn Quốc và ASEAN chiếm gần 80%.

Với thị trường số 1 là Mỹ chỉ giảm sâu trong tháng 4 và tháng 5, nhưng sau đó hồi phục mạnh nhờ XK tôm sang thị trường này tăng. 9 tháng đầu năm, XK TS sang Mỹ đạt trên 1,16 tỷ USD, tăng 6% so cùng kỳ.

Trong khi XK TS sang Nhật Bản thời gian này đạt trên 1 tỷ USD, giảm 6%. Còn Trung Quốc đã vượt qua EU để trở thành thị trường lớn thứ 3 của XK TS Việt Nam. 9 tháng đầu năm, XK TS sang Trung Quốc đạt 975 triệu USD, tăng 2%.

Tại EU, dịch COVID-19, giãn cách xã hội khiến cho XK TS sang 3 thị trường chính giảm sâu (Italy giảm 30%, Đức giảm 14% và Hà Lan giảm 30%). Tổng 9 tháng đầu năm, XK TS sang EU đạt 692 triệu USD, giảm 11%...

Trong bối cảnh dịch COVID-19 vẫn còn diễn biến phức tạp, bùng phát đợt 3 tại các thị trường và xuất hiện trở lại trong cộng đồng trong nước, XK thủy sản của Việt Nam trong 3 tháng cuối năm chưa thoát được cơn khủng hoảng suy giảm do nhu cầu giảm, do sản xuất bị ảnh hưởng khiến nguyên liệu chế biến giảm.

Tuy nhiên, trong bối cảnh này, thủy sản Việt Nam vẫn có cơ hội ở các thị trường. Đối với thị trường Mỹ, Việt Nam vẫn có thể tiếp tục đẩy mạnh XK tôm, nhất là tôm chân trắng vì sản phẩm này vẫn tiêu thụ tốt tại phân khúc bán lẻ, đồng thời Việt Nam có thể tăng chế biến và XK các sản phẩm có thời hạn bảo quản lâu như cá ngừ và cá biển khác đóng hộp.

Đối với thị trường EU, mặc dù COVID-19 làm giảm nhu cầu và gây khó khăn cho giao thương thủy sản nhưng tôm chân trắng cũng đang có chiều hướng tăng tiêu thụ trên thị trường này. Ngoài ra, các mặt hàng thủy sản như tôm, cá ngừ, mực bạch tuộc và nhuyễn thể được hưởng thuế 0% khi hiệp định EVFTA có hiệu lực từ 1/8/2020 sẽ là đòn bẩy để thúc đẩy XK sang thị trường EU tăng trong những tháng cuối năm nếu các DN có nguồn nguyên liệu tốt và tận dụng hiệu quả ưu đãi thuế quan.

Đối với thị trường Trung Quốc, dự báo nhu cầu sẽ hồi phục trong những tháng cuối năm, khi nguồn cung trong nước của Trung Quốc bị sụt giảm do COVID-19.

XK sang Hàn Quốc và Nhật Bản sẽ vẫn duy trì ổn định, không tăng đột phá nhưng sẽ tăng tốt với mặt hàng tôm trong những tháng tới.

Dự báo XK thủy sản của Việt Nam 3 tháng cuối năm sẽ đạt khoảng 2,3 tỷ USD, giảm nhẹ 2% so với cùng kỳ năm ngoái, trong đó tôm tăng 9% đạt 1,1 tỷ USD, cá tra giảm 31% đạt 365 triệu USD, các mặt hàng hải sản đạt khoảng 854 triệu USD, tăng 7,5% với cùng kỳ năm 2019.

Với dự báo trên, XK thủy sản của cả nước năm 2020 sẽ đạt khoảng 8,23 tỷ USD, giảm 4% so với năm 2019, trong đó tôm ước đạt gần 3,7 tỷ USD, cá tra đạt khoảng 1,4 tỷ USD, trong khi XK hải sản đạt hơn 3,1 tỷ USD, giảm 3%.

Thanh Thanh (tổng hợp)