Đề xuất đầu tư công 12 dự án thành phần tuyến cao tốc Bắc - Nam

Theo tờ trình 519/TTr - CP ngày 15/11/2021 của Chính phủ, để hoàn thành tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam phía Đông, trong giai đoạn 2021 - 2025 cần đầu tư toàn bộ 12 dự án thành phần, chiều dài khoảng 729km, gồm các đoạn: Hà Tĩnh - Quảng Trị (267km), Quảng Ngãi - Nha Trang (353km) và Cần Thơ - Cà Mau (109km), đi qua địa phận 12 tỉnh, thành phố: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, Khánh Hòa, Cần Thơ, Hậu Giang, Kiên Giang, Bạc Liêu, Cà Mau.

Theo đó, Chính phủ đề xuất đầu tư toàn 12 dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam bằng hình thức đầu tư công, gồm: Bãi Vọt - Hàm Nghi, Hàm Nghi - Vũng Áng, Vũng Áng - Bùng, Bùng - Vạn Ninh, Vạn Ninh - Cam Lộ, Quảng Ngãi - Hoài Nhơn, Hoài Nhơn - Quy Nhơn, Quy Nhơn - Chí Thạnh, Chí Thạnh - Vân Phong, Vân Phong - Nha Trang, Cần Thơ - Hậu Giang, Hậu Giang - Cà Mau.

Báo Pháp luật TP.HCM cho hay, phương án đầu tư này có sự thay đổi lớn với phương án trình Quốc hội vào ngày 22/9 là giảm số dự án thành phần đầu tư theo phương thức PPP từ 9 dự án còn 4 dự án; 3 dự án thành phần gồm: Vũng Áng - Bùng, Bùng - Vạn Ninh và Vạn Ninh - Cam Lộ dài khoảng 177 km sẽ được đầu tư đồng bộ cùng các dự án thành phần khác, thay vì triển khai trước công tác giải phóng mặt bằng, tái định cư rồi đầu tư khi cân đối được nguồn vốn như phương án trước đây.

Theo tính toán của Bộ GTVT, nếu đầu tư đồng bộ 12 dự án thành phần và tăng số dự án đầu tư công từ bốn lên chín dự án thành phần nên sơ bộ tổng mức đầu tư của toàn dự án là 148.492 tỷ đồng thay vì 124.619 tỷ đồng như phương án cũ, trong đó vốn nhà nước khoảng 131.217 tỷ đồng, vốn ngoài ngân sách khoảng 17.275 tỷ đồng.

Liên quan đến thông tin trên, theo TTXVN cho hay, PGS. TS. Trần Chủng, Chủ tịch Hiệp hội các nhà đầu tư công trình giao thông đường bộ Việt Nam (VARSI) cho biết, nếu đầu tư toàn bộ 12 dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2021 - 2025 bằng hình thức PPP sẽ rất rủi ro, khi nhiều quy định, cơ chế, chính sách trong đầu tư PPP hiện chưa được tháo gỡ. Đây chính là nguyên nhân chính khiến 5 dự án PPP cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2017 - 2020 không thể lựa chọn được nhà đầu tư.

Ngay cả 3 dự án đã được ký hợp đồng giữa Bộ Giao thông Vận tải và nhà đầu tư hiện cũng đang gặp rất nhiều khó khăn về việc huy động vốn tín dụng. Chủ tịch VARSI cũng cho rằng, dù triển khai theo hình thức đầu tư nào, để đảm bảo hiệu quả đầu tư của cao tốc Bắc - Nam giai đoạn 2021 - 2025, cơ quan có thẩm quyền cần lưu ý giải quyết các điều kiện. Cụ thể, phải giải phóng mặt bằng sạch trước khi tổ chức thi công; khuyến khích ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào dự án; hạn chế thấp nhất ảnh hưởng đến môi trường; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính…

Còn theo đại diện một doanh nghiệp đang tham gia thi công nhiều gói thầu cao tốc Bắc – Nam giai đoạn 2016-2021 cho hay, việc Chính phủ quyết định đầu tư 12 dự án thành phần cao tốc Bắc - Nam trong giai đoạn tới là hợp lý. Đặc biệt, về nguồn vốn, cần thiết Nhà nước có thể phát hành trái phiếu để đầu tư. Bởi, lãi suất trái phiếu thấp hơn rất nhiều so với lãi suất nhà đầu tư đi vay vốn tín dụng của các ngân hàng thương mại, từ đó sẽ tiết giảm rất lớn chi phí đầu tư của các dự án. Khi dự án hoàn thành, Nhà nước sẽ tiến hành thu phí hoặc bán quyền thu phí để thu hồi vốn đã đầu tư.

Phương Linh (tổng hợp)