Để thương hiệu hoa Đà Lạt vươn xa trên thị trường

Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng, hiện nay diện tích trồng hoa trên địa bàn Đà Lạt khoảng 5.962ha (chiếm hơn 70% diện tích trồng hoa của tỉnh Lâm Đồng), sản lượng hơn 2,4 tỷ cành/năm, thông tin trên báo Sài Gòn giải phóng cho hay.

Phần lớn trong số đó được trồng trong nhà kính mang lại doanh thu trung bình hàng trăm triệu đồng/ha/năm, nhiều mô hình cho thu nhập cao từ 2-5 tỷ đồng/ha/năm. Cùng với đó, kỹ thuật tưới phun tự động, châm phân tự động, màng phủ tiết kiệm, kiểm soát dịch bệnh, công nghệ nhân giống từng bước được áp dụng đại trà trong trồng hoa. 

Hiệu quả và giá trị kinh tế từ cây hoa mang lại cao đã thúc đẩy người dân Đà Lạt chuyển đổi phần lớn diện tích một số cây trồng kém hiệu quả khác sang sản xuất hoa. Tuy nhiên, sản phẩm hoa của các nông hộ sản xuất theo hình thức truyền thống không thể xuất khẩu, do diện tích sản xuất nhỏ, chỉ bán được thị trường trong nước, chủ yếu thông qua các chợ đầu mối tại TPHCM. 

Theo ông Phan Thanh Sang, Chủ tịch Hiệp hội Hoa Đà Lạt, hiện người trồng hoa Đà Lạt còn gặp nhiều trở ngại về vốn đầu tư, giống bản quyền cũng như thị trường tiêu thụ. Để đầu tư 1.000m² nhà kính theo đúng nghĩa công nghệ cao thì phải mất 3-4 tỷ đồng, giá trị đầu tư trên đất cao, khó thế chấp để vay vốn. Bên cạnh đó, khó khăn trong đóng gói, bảo quản, khiến hao hụt sản phẩm cao. Tính chất nhỏ lẻ, manh mún từng nông hộ nên không đủ khả năng đáp ứng được những hợp đồng xuất khẩu với những yêu cầu nghiêm ngặt về số lượng và chất lượng. 

Theo báo VTV, hiện có đến 6 loài hoa thương phẩm được cấp nhãn hiệu độc quyền "hoa Đà Lạt". Đây thực sự là một lợi thế mà không phải vùng trồng hoa nào cũng có được.

Thế nhưng, đáng tiếc là cho đến lúc này, nhiều nhà vườn trồng hoa Đà Lạt vẫn chưa khai thác được hết giá trị của nhãn hiệu mà họ đang sở hữu. 

Năm 2013, hoa cúc Đà Lạt được Cục Sở hữu Trí tuệ cấp chứng nhận nhãn hiệu độc quyền "hoa Đà Lạt". Thế nhưng, hơn 3 năm qua, nhãn hiệu hoa Đà Lạt vẫn chỉ nằm trong niềm tự hào mỗi khi các nhà vườn nhắc đến về sản phẩm hoa của mình.

Lẽ ra nhãn hiệu độc quyền hoa Đà Lạt phải được khai thác, sử dụng để sản phẩm hoa của nhà vườn Đà Lạt khi đưa ra thị trường mang nhãn hiệu "Hoa Đà Lạt". Nhưng, đây chỉ mới là dự định, vẫn còn khoảng cách khá xa giữa việc có được nhãn hiệu độc quyền và sử dụng nhãn hiệu đó cho hoạt động thương mại.

Địa lan, hoa cúc, hoa hồng, cẩm chướng, cát tường, lay ơn là 6 loài hoa ở Đà Lạt được cấp nhãn hiệu "Hoa Đà Lạt". 6 loài hoa này cũng chiếm phần lớn trong sản lượng cành hoa mỗi năm ở vùng trồng hoa này. Vì thế, việc chưa khai thác giá trị nhãn hiệu hoa Đà Lạt, mỗi khi đưa hoa ra thị trường mà không có nhãn hiệu, các nhà vườn đành chấp nhận thực tế, rất có thể hoa nơi khác cũng sẽ được gọi là hoa Đà Lạt, đánh đồng chất lượng với hoa Đà Lạt. 

Theo ông Trần Văn Bảo, Phó Tổng Giám đốc Công ty Dalat Hasfarm (đơn vị sản xuất, xuất khẩu hoa hàng đầu tại Đà Lạt), xuất khẩu ra thị trường mà không có giấy phép bản quyền, người ta sẽ không nhập khẩu, đây là lý do phần lớn hoa sản xuất tại Việt Nam không vào được thị trường các nước. Mua hẳn bản quyền giống hoa thì chúng ta không đủ tiền, nhưng mua trong khoảng 15-20 năm thì nằm trong khả năng. Việc liên kết giữa người trồng với tổ hợp tác hoặc một đơn vị đứng ra làm đầu tàu cũng sẽ giúp giải quyết được các đơn hàng lớn mà mỗi hộ dân không thể tự đáp ứng được. Bởi vậy, liên kết trong sản xuất là hướng đi tất yếu nếu hoa Đà Lạt muốn mở rộng ra thị trường quốc tế.

Ông Nguyễn Văn Sơn, Giám đốc Sở NN-PTNT tỉnh Lâm Đồng cho rằng, chìa khóa để hoa Đà Lạt có thể thâm nhập thị trường nước ngoài và đứng vững trong nước chính là giống và công nghệ trồng, công nghệ sau thu hoạch. Tỉnh Lâm Đồng đang tập trung hỗ trợ nông dân tiếp cận công nghệ giống hoa mới nhất, giống có bản quyền từ nước ngoài thông qua các doanh nghiệp để tăng sản lượng xuất khẩu. Đồng thời đẩy mạnh công nghệ đóng gói bảo quản, truy xuất nguồn gốc các loại hoa (bao gồm hoa cắt cành và hoa chậu). Hiện mới có khoảng 5% sản lượng hoa Đà Lạt xuất khẩu trực tiếp ra thị trường quốc tế, địa phương đặt ra chỉ tiêu tới năm 2020 sẽ có khoảng 20% sản lượng hoa xuất khẩu ra thị trường thế giới.

Phương Dung (t/h)