Đà Nẵng thúc đẩy hợp tác quốc tế, đưa sâm Ngọc Linh vươn tầm thương hiệu toàn cầu

Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng Hồ Quang Bửu cho biết, sau khi mở rộng địa giới hành chính, thành phố sở hữu hệ sinh thái đa dạng từ biển, đồng bằng đến miền núi, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển các loại dược liệu quý, đặc biệt là sâm Ngọc Linh. Cùng với hơn 800 loài dược liệu phân bố chủ yếu tại khu vực miền núi, đây là nền tảng quan trọng để Đà Nẵng phát triển thành trung tâm công nghiệp dược liệu của cả nước.

Trong những năm qua, Chính phủ đã ban hành nhiều chính sách quan trọng nhằm bảo tồn và phát triển sâm Ngọc Linh, nổi bật là Chương trình phát triển sâm Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2045 và Đề án phát triển trung tâm công nghiệp dược liệu với sâm Ngọc Linh là cây chủ lực. Trên cơ sở đó, Đà Nẵng đã triển khai nhiều chương trình, cơ chế hỗ trợ bảo tồn nguồn gen, mở rộng vùng trồng, phát triển sản phẩm, bảo hộ sở hữu trí tuệ và ứng dụng khoa học công nghệ trong lĩnh vực dược liệu.

Các tham luận tại hội thảo tập trung làm rõ kết quả nghiên cứu mới về bảo tồn nguồn gen, công nghệ sinh học, chế biến sâu, tiêu chuẩn hóa chất lượng, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc, phát triển sản phẩm và xây dựng chuỗi giá trị cho sâm Ngọc Linh. Tổng cộng có 25 báo cáo khoa học của các chuyên gia, nhà quản lý, viện nghiên cứu, trường đại học và doanh nghiệp trong và ngoài nước được trình bày.

Theo Viện trưởng Viện Dược liệu Trần Minh Ngọc, sâm Ngọc Linh là loài dược liệu đặc hữu quý hiếm của Việt Nam, được xác định là sản phẩm quốc gia ưu tiên đầu tư phát triển. Các nghiên cứu đã xác định loài sâm này chứa 126 hợp chất, trong đó có 87 hợp chất saponin đặc trưng, tạo nên giá trị dược học và lợi thế cạnh tranh nổi bật trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, ngành dược liệu Việt Nam vẫn còn nhiều hạn chế như quy mô sản xuất nhỏ, chế biến sâu còn yếu, chuỗi liên kết chưa chặt chẽ, ứng dụng khoa học công nghệ và quản lý vùng trồng còn chưa đồng bộ, khiến phần lớn sản phẩm chưa tạo được sức cạnh tranh cao.

Để khai thác hiệu quả tiềm năng của sâm Ngọc Linh, các chuyên gia đề xuất nhiều giải pháp về hoàn thiện cơ chế, chính sách; tăng cường đầu tư cho nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ; phát triển nguồn nhân lực; xây dựng vùng nguyên liệu tập trung; đẩy mạnh liên kết giữa Nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp nhằm hình thành chuỗi giá trị khép kín từ nghiên cứu, trồng trọt, chế biến đến thương mại hóa và xuất khẩu.

Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, các chuyên gia Hàn Quốc cho rằng sự thành công của ngành công nghiệp nhân sâm phụ thuộc vào việc kết hợp giữa bảo tồn nguồn gen, tiêu chuẩn hóa quy trình canh tác, đa dạng hóa sản phẩm, nghiên cứu khoa học và xây dựng thương hiệu trên phạm vi toàn cầu. Đây được xem là mô hình tham khảo quan trọng để Việt Nam phát triển ngành công nghiệp sâm Ngọc Linh theo hướng hiện đại và bền vững.

Trong khuôn khổ hội thảo, Hội Sâm Ngọc Linh Đà Nẵng và Hiệp hội Sâm Geumsan (Hàn Quốc) đã ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác nhằm thúc đẩy đầu tư, chuyển giao công nghệ, nghiên cứu, sản xuất và mở rộng thị trường tiêu thụ sâm Ngọc Linh. Thành phố cũng tiếp tục nghiên cứu mở rộng vùng chỉ dẫn địa lý cho sản phẩm sâm Ngọc Linh và xây dựng nhãn hiệu chứng nhận đối với các sản phẩm chế biến từ loại dược liệu đặc hữu này.

Lãnh đạo TP Đà Nẵng kỳ vọng những kết quả nghiên cứu, các ý kiến chuyên môn và các chương trình hợp tác quốc tế được hình thành từ hội thảo sẽ góp phần hoàn thiện chính sách phát triển ngành dược liệu, nâng cao giá trị gia tăng, từng bước đưa sâm Ngọc Linh trở thành thương hiệu mạnh của Việt Nam trên thị trường thế giới.

Đỗ Khuyến