Công viên nghĩa trang Thiên Đường ở Tuyên Quang: Hy vọng và lo lắng

Những năm gần đây, mô hình công viên nghĩa trang đã xuất hiện và thu hút sự quan tâm của xã hội ở nhiều tỉnh thành, trong đó có tỉnh Tuyên Quang. Tại tỉnh này, nhà chức trách đã đồng ý phê duyệt xây dựng Công viên nghĩa trang Thiên Đường (xã Lang Quan, Yên Sơn, Tuyên Quang).

Hy vọng… 

Dự án với quy mô hơn 15 ngàn ngôi mộ, diện tích hơn 24 ha. Mục tiêu dự án là xây dựng một công trình kết hợp giữa tâm linh, cây xanh và nghĩa trang, phù hợp với tiêu chuẩn nghĩa trang đô thị, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn về quy hoạch, môi trường theo quy định của pháp luật. Phục vụ nhu cầu chôn cất hài cốt của nhân dân tỉnh Tuyên Quang.

Dự án Công viên nghĩa trang Thiên Đường là Chủ trương đầu tư được Tỉnh uỷ Tuyên Quang nhất trí trong Thông báo số 260-TB/TU ngày 9/3/2012 và được UBND tỉnh Tuyên Quang thống nhất theo văn bản số 527/UBND-XD ngày 24/3/2012. 

Thông báo số 260-TB/TU nêu rõ lưu ý: “triển khai thực hiện dự án phải được nhân dân đồng tình; đúng tiến độ; việc quy hoạch và đầu tư xây dựng phải phù hợp với các quy định khác có liên quan; sử dụng đất tiết kiệm, bảo đảm các yêu cầu về bảo vệ môi trường…”. 

Từ đó, UBND tỉnh và các cơ quan ban nghành tỉnh Tuyên Quang đã ban hành nhiều quyết định, văn bản để dự án được triển khai một cách hiệu quả, đúng tiến độ. Thế nhưng, dự án ‘chết lâm sàn’ một thời gian gian dài và bất ngờ 'đổi chủ'. Chủ đầu tư mới là Công ty CP đầu tư xây dựng và thương mại An Phát Vinh (địa chỉ ở Thanh Xuân, Hà Nội), người đại diện pháp luật là ông Lê Huy Khánh. 

Bày tỏ quan điểm về chủ trương xây dựng nghĩa trang, người dân ở xã Lang Quán cho hay: "Chúng tôi luôn ủng hộ nhưng chủ trương, chính sách phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Tuyên Quang. Chúng tôi hiểu rằng việc quy hoạch và xây dựng nghĩa trang trên địa tỉnh Tuyên Quang là cần thiết. Và hy vọng sẽ có dự án nghĩa trang đảm bảo, phù hợp hình thành trong tương lai.

Tuy vậy, việc triển khai quy hoạch và xây dựng nghĩa trang phải đảm bảo môi trường, phải đảm bảo tính nhất quán và phải tuân thủ những quy định của pháp luật. Đồng thời phải bảo vệ quyền lợi chính đáng của mọi người dân”.

Và lo lắng …

Sau khi ‘đổi chủ’ dự án bắt đầu khởi động và cũng chính từ đó xảy ra nhiều mâu thuẫn giữa người dân với doanh nghiệp, chính quyền sở tại. Làng quê vốn bình yên đó thì giờ đây lại ồn ào, râm ran với câu chuyện xoay quanh dự án Công viên nghĩa trang Thiên Đường.

Cụ thể, người dân một số thôn ở xã Lang Quán cho hay: “việc triển khai xây dựng dự án Công viên nghĩa trang Thiên Đường đã và đang vi phạm những nguyên tắc cơ bản”. Để rồi, họ phải cầu cứu tới cơ quan chức năng có thẩm quyền nhằm giải quyết khúc mắc để tránh việc ‘tiên trách kỷ, hậu trách nhân’ về sau.

Theo người dân sinh sống ở xã Lang Quán: ‘426 hộ dân chúng tôi thuộc xóm 1, xóm 6, xóm 7 và xóm 8 thuộc xã Lang Quang đều là các hộ dân bị ảnh hưởng trực tiếp bởi việc xây dựng Công viên nghĩa trang Thiên Đường. Tuy vậy, trước khi UBND tỉnh Tuyên Quang phê duyệt quy hoạch, UBND huyện Yên Sơn phê duyệt điều chỉnh quy hoạch xây dựng công viên nghĩa trang, nhân dân chúng tôi đều không được bất kỳ một cơ quan nào lấy ý kiến về quy hoạch dự án”.

Người dân cho rằng: “dự án xây dựng chưa tuân thủ khoảng cách an toàn về môi trường như vị trí nghĩa trang được nằm giữa các các khu dân cư (điểm gần nhần là 5m), cách giếng nước ăn của hơn 2.000 hộ dân là khoảng 300m. Do vậy chúng tôi cho rằng, báo cáo đánh giá tác động môi trường của dự án đã được thẩm định là không chính xác, không phản ánh đúng thực tế vấn đề an toàn về môi trường”.

“Việc không đảm bảo về môi trường khi triển khai dự án sẽ có ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khoẻ, đời sống, tinh thần của nhân dân. Chúng tôi không muốn đời con, đời cháu phải chịu hậu quả về môi trường vì dự án này hoạt đông”, người dân bày tỏ lo lắng.

Qua đó, người dân ở xã Lang Quán hoài nghi về việc có lợi ích nhóm hoặc lý do nào đó để dự án xây dựng xen lẫn vào giữa vùng quê yên bình bao đời nay?  Họ mong muốn cần phải có cách giải quyết dứt điểm, thấu tình đạt lý trước khi dự án khởi công. Điều này, có lẽ cần sự vào cuộc mạnh mẽ của UBND tỉnh Tuyên Quang, UBND huyện Yên Sơn… để làm sáng tỏ sự việc.

Trao đổi với PV, ông Nguyễn Văn Bình – Chủ tịch UBND xã Lang Quán cho biết: “Mình về đây thì dự án đã thực thi rồi. Khi thực thi thì đã đươc các cơ quan ban nghành ban hành văn bản, quyết định.  Đến thời điểm này, cơ bản các hộ trong vùng quy hoạch đã nhận tiền và bàn giao mặt bằng. Mấy đồi đó, người dân đã thu dọn, giờ có một số các hộ xung quanh vùng ven phản đối dự án”.

Vị Chủ tịch UBND xã Lang Quán nói thêm: “Vừa rồi, đồng chí Trần Ngọc Thực - Phó Chủ tịch UBND tỉnh đã trực tiếp tổ chức đối thoại với người dân để trả lời các ý kiến, kiến nghị của nhân dân liên quan đến Dự án xây dựng Công viên nghĩa trang Thiên Đường. Ngoài ra, việc người dân phản đối, UBND xã có văn bản báo cáo thường xuyên cho cấp trên. Đồng thời, đứng ra trao đổi với người dân từng việc một”.

Có thể nói rằng, người dân rất đồng thuận với chủ trương của tỉnh Tuyên Quang về quy hoạch xây dựng công viên nghĩa trang. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai cần định hướng, sự minh bạch. Nguy cơ phát sinh tranh chấp, khiếu nại phức tạp giữa người dân và doanh nghiệp sẽ tăng cao. Để chấm dứt tình trạng khiếu kiện kéo dài, UBND tỉnh Tuyên Quang, UBND huyện Yên Sơn cần nhanh chóng vào cuộc, hành động ra sao?

(Còn tiếp...)

Đỗ Quang - Việt Thường