Công nghệ tiếp sức tiểu thương Hưng Yên lên "chợ số"

Thương mại điện tử Việt Nam đang duy trì đà tăng trưởng ấn tượng từ 20% – 30%/năm, với quy mô thị trường bán lẻ ước đạt 31 tỷ USD tính đến hết năm 2025, đóng góp khoảng 11% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả nước. Dù vậy, sự chênh lệch về trình độ phát triển giữa các đô thị lớn và địa phương vẫn hiện hữu, khiến hệ thống chợ truyền thống cùng hàng triệu hộ kinh doanh chịu áp lực lớn trước sự thay đổi hành vi mua sắm của người tiêu dùng.

Nhằm tháo gỡ khó khăn này, Cục Thương mại điện tử (Bộ Công Thương) đã phối hợp cùng các địa phương và doanh nghiệp công nghệ triển khai chuỗi Chương trình Hỗ trợ tiểu thương ứng dụng thương mại điện tử.

Hưng Yên – Điểm sáng xây dựng hệ sinh thái thương mại số

Tại Hưng Yên, chương trình được kích hoạt với chủ đề “Kết nối đảm bảo cung ứng nguồn hàng chính hãng cho tiểu thương tại chợ qua thương mại điện tử” cho thấy, sự tham gia của các doanh nghiệp công nghệ khẳng định một cách tiếp cận ngày càng thực chất trong hỗ trợ tiểu thương chuyển đổi số.

Không chỉ giới thiệu công cụ, các doanh nghiệp đang trực tiếp hướng dẫn tiểu thương sử dụng phần mềm quản lý bán hàng, tiếp cận các giải pháp kế toán, thuế, thiết kế hình ảnh, video, xây dựng nội dung quảng bá và từng bước hình thành kỹ năng kinh doanh đa kênh.

Hưng Yên xếp thứ 8 trong tổng số 34 tỉnh, thành phố trên cả nước và thuộc nhóm 10 địa phương dẫn đầu về Chỉ số Thương mại điện tử. Trong các chỉ số thành phần, Hưng Yên xếp thứ 7 cả nước về giao dịch thương mại điện tử giữa doanh nghiệp với người tiêu dùng; xếp thứ 10 về hạ tầng và nguồn nhân lực; xếp thứ 11 về giao dịch thương mại điện tử giữa doanh nghiệp với doanh nghiệp.

"Kết quả này cho thấy thương mại điện tử đang từng bước trở thành một kênh quan trọng trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và tiêu thụ hàng hóa của tỉnh. Đồng thời, dư địa cải thiện về hạ tầng, nguồn nhân lực và giao thương vẫn còn rất lớn, đòi hỏi Hưng Yên phải tiếp tục đưa thương mại điện tử đi sâu hơn vào hoạt động thực tế của doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh và đặc biệt là lực lượng tiểu thương tại các chợ truyền thống", ông Lê Quang Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hưng Yên chia sẻ.

Theo Sở Công Thương Hưng Yên, đến giữa năm 2026, toàn tỉnh Hưng Yên có 593 sản phẩm thuộc Chương trình Mỗi xã một sản phẩm, trong đó 107 sản phẩm đạt 4 sao và 486 sản phẩm đạt 3 sao.

Các sản phẩm trải rộng từ những nông sản, đặc sản chủ lực đã khẳng định thương hiệu như nhãn lồng, cam, chuối tiêu hồng, nghệ Chí Tân... đến hệ sinh thái sản phẩm làng nghề thủ công mỹ nghệ, gốm sứ, đồ gỗ, dệt may, sinh vật cảnh và các sản phẩm công nghiệp chế biến.

Ông Hòa khẳng định, mục tiêu của địa phương là xây dựng một hệ sinh thái thương mại số tin cậy, bảo đảm sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, người bán có kỹ năng, người mua được bảo vệ và giao dịch diễn ra minh bạch, an toàn.

Doanh nghiệp công nghệ "đồng hành chuyển đổi" cùng tiểu thương

Sự tham gia của các doanh nghiệp công nghệ đánh dấu bước dịch chuyển quan trọng từ việc "bán giải pháp" sang "đồng hành chuyển đổi", giải quyết các nhu cầu vận hành thực tế của người bán.

Theo ông Nguyễn Ngọc Trọng, Giám đốc Sapo Hưng Yên, đơn vị tập trung hỗ trợ tiểu thương chuyển từ quản lý thủ công sang ứng dụng phần mềm bán hàng, kết hợp các giải pháp kế toán, hóa đơn và nghĩa vụ thuế. Do chưa quen với công nghệ, nhiều hộ kinh doanh còn lúng túng trong kê khai và quản lý doanh thu. Vì vậy, bên cạnh hỗ trợ trực tuyến, doanh nghiệp bố trí nhân sự đến trực tiếp các điểm bán để hướng dẫn "cầm tay chỉ việc". Hiện Sapo đã đồng hành cùng khoảng 150.000 khách hàng trên toàn quốc.

Bà Trần Hà Mỹ Lợi, Quản lý cộng đồng Canva Việt Nam, cho biết công nghệ AI hiện cho phép tiểu thương tạo poster, banner, logo hay video quảng bá sản phẩm ngay trên điện thoại di động chỉ bằng các câu lệnh đơn giản.

Công cụ này giúp các đặc sản bản địa như nước mắm, mắm nêm, dưa cà, trái cây tươi có được diện mạo hấp dẫn hơn để tiếp cận khách hàng ở xa. Qua chương trình Canva Academy for SME, đơn vị đã đào tạo miễn phí cho khoảng 8.000 người (hướng tới mục tiêu 10.000 người trong năm nay) và tài trợ 6 tháng trải nghiệm tài khoản Canva Pro.

Ông Võ Văn Khanh, Đối tác triển khai Chương trình, nhận định bài toán chuyển đổi số tại các chợ truyền thống đòi hỏi một chuỗi hỗ trợ toàn diện: từ nguồn hàng chính hãng, quản lý bán hàng, thanh toán số, kế toán, thuế, thiết kế nội dung đến logistics. Ông Khanh nhấn mạnh, thước đo thành công không nằm ở số lượng tài khoản đăng ký hay lớp tập huấn được mở ra, mà phải chuyển hóa thành đơn hàng, doanh thu và năng lực kinh doanh bền vững của tiểu thương.

Chuyển đổi số không làm mất đi những giá trị cốt lõi của chợ truyền thống. Khi có sự đồng hành sát sao từ cơ quan quản lý và các giải pháp công nghệ thiết thực, chợ truyền thống sẽ có thêm sức sống mới, giúp tiểu thương mở rộng kênh phân phối và phát triển bền vững trong nền kinh tế số.

Minh Anh