Chuyển đổi số: Đòn bẩy giúp sản phẩm OCOP Việt vươn tầm quốc tế

Ứng dụng chuyển đổi số trong phát triển các sản phẩm OCOP xuất khẩu

Với mục tiêu nâng cao giá trị và mở rộng thị trường cho các sản phẩm nông sản đặc trưng của Việt Nam, đặc biệt là sản phẩm OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm), Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công Thương) đã phối hợp cùng sàn thương mại điện tử Alibaba.com và Công ty NBT Holdings – Đại lý ủy quyền chính thức của Alibaba tại Việt Nam, tổ chức Hội nghị "Ứng dụng chuyển đổi số trong phát triển các sản phẩm OCOP xuất khẩu".

Đây là sự kiện quan trọng nằm trong khuôn khổ Hội chợ các sản phẩm OCOP xuất khẩu – VIETNAM OCOPEX 2025, diễn ra tại Hoàng Thành Thăng Long từ ngày 1-3/8/2025.

Phát biểu tại Hội nghị, ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công thương), nhấn mạnh vai trò quan trọng của hoạt động xúc tiến thương mại số trong việc thích ứng linh hoạt với tình hình mới, hỗ trợ doanh nghiệp đẩy mạnh sản xuất, giao thương và xuất khẩu.

Ông tin rằng, thông qua chuyển đổi số, các doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam đã tiết kiệm chi phí, rút ngắn khoảng cách và thời gian, tăng tốc độ giao dịch, và mở rộng phạm vi tiếp cận khách hàng tiềm năng, góp phần vào thành tích xuất khẩu ấn tượng của cả nước.

Cục Xúc tiến thương mại đã và đang tập trung nghiên cứu, triển khai nhiều hoạt động xúc tiến thương mại phù hợp với thực tiễn, phối hợp với các đối tác trong nước và quốc tế để đồng hành hiệu quả cùng doanh nghiệp. Việc hỗ trợ doanh nghiệp các kênh phát triển thị trường trong tình hình mới là ưu tiên hàng đầu của Cục.

Tiềm năng và thách thức từ chuyển đổi số

Chương trình OCOP đã tạo động lực mạnh mẽ cho phát triển kinh tế nông thôn, nâng cao giá trị sản xuất dựa trên bản sắc vùng miền. Tính đến tháng 7/2025, cả nước đã ghi nhận 17.068 sản phẩm OCOP đạt 3 sao trở lên, thuộc về 9.195 chủ thể OCOP, trong đó có 126 sản phẩm đạt chuẩn 5 sao cấp quốc gia.

Nhiều sản phẩm đã đáp ứng được các tiêu chuẩn về chất lượng, an toàn thực phẩm, cùng với mẫu mã, bao bì đa dạng và thân thiện với môi trường, phù hợp yêu cầu thị trường.

Tuy nhiên, việc phát triển sản phẩm OCOP vẫn còn nhiều hạn chế. Phần lớn các chủ thể OCOP là doanh nghiệp vừa và nhỏ (DNVVN), hợp tác xã hoặc hộ sản xuất, còn yếu về khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, thiếu nhân lực chuyên môn, và chưa nắm rõ quy trình giao dịch trên sàn thương mại điện tử xuyên biên giới.

Các thách thức cụ thể bao gồm việc chưa đồng bộ tiêu chuẩn, quy chuẩn nhãn điện tử, khả năng thích ứng với xu hướng tiêu dùng hiện đại, đặc biệt là yêu cầu minh bạch hóa thông tin và khả năng kiểm chứng trực tuyến của khách hàng quốc tế.

Tại hội nghị, các chuyên gia tập trung phân tích những “nút thắt” mà sản phẩm OCOP đang đối diện khi bước ra thị trường quốc tế. Trong đó có thách thức về việc chưa đồng bộ tiêu chuẩn, quy chuẩn nhãn điện tử, khả năng thích ứng với xu hướng tiêu dùng hiện đại, đặc biệt là yêu cầu minh bạch hóa thông tin, khả năng kiểm chứng trực tuyến của khách hàng quốc tế.

Việc “số hóa” sản phẩm địa phương và xây dựng chiến lược số hóa bền vững được coi là giải pháp then chốt để OCOP Việt Nam giữ vững lợi thế cạnh tranh trong kỷ nguyên thương mại số.

Chiến lược "số hóa" và mục tiêu vươn ra toàn cầu

Để hỗ trợ doanh nghiệp, chủ thể OCOP chuyển đổi số hiệu quả, hội nghị đưa ra nhiều nội dung thiết thực như chuyển đổi số trong xúc tiến xuất khẩu; xu hướng tiêu dùng toàn cầu và yêu cầu cập nhật từ sản phẩm địa phương; tiêu chuẩn hóa sản phẩm để sẵn sàng phân phối trên sàn thương mại điện tử xuyên biên giới; kết nối chuyên gia tư vấn của Alibaba.com với doanh nghiệp Việt Nam.

Đặc biệt, tọa đàm “OCOP Go Global” với các chuyên gia đầu ngành đã mang lại nhiều góc nhìn thực tế về hành trình đưa sản phẩm OCOP vươn ra thị trường quốc tế, cũng như những lưu ý khi tham gia vào môi trường thương mại B2B toàn cầu.

Ông Vũ Bá Phú cho biết, trong thời gian tới, Cục Xúc tiến thương mại sẽ tiếp tục triển khai các chương trình mới, bao gồm các khóa tập huấn chuyên sâu, hoạt động tư vấn kỹ thuật và hỗ trợ xây dựng thương hiệu số, nhằm đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc phát triển bền vững kênh xuất khẩu trực tuyến.

Thông qua chương trình này, các doanh nghiệp không chỉ được nâng cao kỹ năng bán hàng trực tuyến, mà còn từng bước xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp, hệ thống thương hiệu bài bản, tạo dấu ấn rõ nét khi tiếp cận người tiêu dùng quốc tế. Hội nghị cũng là dịp để các chủ thể OCOP mở rộng mạng lưới kết nối thị trường, từ đó hướng đến mục tiêu phát triển hiệu quả, bền vững, phù hợp với xu hướng tiêu dùng mới và yêu cầu xanh hóa thương mại.

Việc tổ chức hội nghị "Ứng dụng chuyển đổi số trong phát triển các sản phẩm OCOP xuất khẩu" được kỳ vọng sẽ tiếp thêm nguồn lực và kiến thức để cộng đồng OCOP Việt Nam không chỉ sản xuất giỏi mà còn kinh doanh hiệu quả trong môi trường thương mại điện tử toàn cầu. Từ đó, OCOP không chỉ là sản phẩm của một làng quê, một tỉnh thành, mà có thể trở thành thương hiệu quốc gia, một biểu trưng cho nông sản, đặc sản Việt Nam thời đại số.

Minh Anh