Chính phủ ban hành 46 tiêu chí đánh giá hiệu quả KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng vừa ký Quyết định số 2244/QĐ-TTg ngày 13/10/2025 ban hành Bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đối với phát triển kinh tế - xã hội (Bộ tiêu chí).

Quyết định áp dụng đối với các cơ quan quản lý nhà nước về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành liên quan đến hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tại Việt Nam.

Bộ tiêu chí bao gồm tổng cộng 46 tiêu chí được phân thành 04 nhóm chính, làm căn cứ để đánh giá hiệu quả hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đối với phát triển kinh tế - xã hội ở cấp độ quốc gia.

1. Nhóm tiêu chí đầu vào (2 tiêu chí)

Nhóm này tập trung đánh giá nguồn lực cơ bản, bao gồm: Nhân lực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đầu tư cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

2. Nhóm tiêu chí kết quả (10 tiêu chí)

Nhóm này đo lường trực tiếp các sản phẩm và thành quả từ hoạt động KHCN và Đổi mới Sáng tạo, được chia thành hai phần:

Kết quả nghiên cứu KHCN và đổi mới sáng tạo (6 tiêu chí)

Các tiêu chí quan trọng trong nhóm này bao gồm: Số lượng bài báo của Việt Nam công bố trên tạp chí khoa học và công nghệ. Số lượng đơn và bằng độc quyền sáng chế, giải pháp hữu ích cấp cho tổ chức, cá nhân Việt Nam. Số lượng đơn đăng ký và văn bằng bảo hộ giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản. Số người được đào tạo thông qua nhiệm vụ khoa học và công nghệ.

Kết quả chuyển giao và ứng dụng (4 tiêu chí)

Phần này đánh giá khả năng thương mại hóa và ứng dụng thực tiễn của kết quả nghiên cứu: Tỷ lệ sáng chế, giải pháp hữu ích được ứng dụng, chuyển giao. Giá trị chuyển giao của các sáng chế, giải pháp hữu ích, giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản. Số lượng và Giá trị các hợp đồng chuyển giao công nghệ đã được đăng ký và cấp phép.

3. Nhóm tiêu chí hiệu quả (5 tiêu chí)

Nhóm này đi sâu vào việc đo lường tác động mang lại về mặt kinh tế và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp:

Hiệu quả kinh tế (3 tiêu chí)

Các tiêu chí mang tính vĩ mô gồm: Tỷ trọng đóng góp của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong GDP.  Tỷ trọng đóng góp của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số vào tăng trưởng GDP. Tốc độ tăng năng suất lao động bình quân.

Hiệu quả đối với doanh nghiệp (2 tiêu chí)

Đánh giá mức độ hấp thụ và ứng dụng công nghệ tại các tổ chức kinh doanh: Tỷ trọng doanh thu từ sản phẩm mới. Tỷ lệ chi phí quản lý, vận hành giảm nhờ chuyển đổi số.

4. Nhóm tiêu chí tác động (29 tiêu chí)

Đây là nhóm có số lượng tiêu chí lớn nhất, nhằm bao quát toàn bộ tác động của KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số lên kinh tế, xã hội và quản trị.

Tác động kinh tế (7 tiêu chí)

Nhấn mạnh vai trò của kinh tế số và công nghệ cao: Tỷ trọng kinh tế số trong GDP. Tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GDP. Tổng doanh thu của các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong các khu công nghệ cao, khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, khu công nghệ số tập trung. Tỷ trọng giá trị xuất khẩu sản phẩm công nghệ cao trong tổng giá trị xuất khẩu hàng hóa.

Tác động xã hội và môi trường (10 tiêu chí)

Các tiêu chí bao quát lĩnh vực xã hội, y tế, văn hóa và môi trường: Tỷ lệ lao động làm việc tại các doanh nghiệp, tổ chức hoạt động trong lĩnh vực KHCN, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tỷ lệ người dân được tiếp cận cơ hội học tập suốt đời. Mức độ số hóa tài nguyên văn hóa dân tộc và mức độ đổi mới sáng tạo trong phát huy giá trị văn hóa dân tộc.

Tỷ lệ cơ sở y tế ứng dụng công nghệ số trong khám, chữa bệnh. Tỷ lệ phủ sóng mạng di động băng rộng 5G trên dân số. Tỷ lệ giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt.  Tỷ lệ năng lượng tái tạo trong cơ cấu tiêu thụ năng lượng.

Tác động quản trị và dịch vụ công (8 tiêu chí)

Tập trung vào hiệu quả của chuyển đổi số trong quản lý nhà nước và cung cấp dịch vụ công: Tỷ lệ kích hoạt tài khoản định danh điện tử cho người dân (VNeID). Tỷ lệ dịch vụ công trực tuyến và tỷ lệ người dân sử dụng dịch vụ này. Mức độ hài lòng của người dân đối với các dịch vụ công trực tuyến. Số lượng giao dịch qua Nền tảng điều phối, chia sẻ dữ liệu quốc gia (NDXP).

Tác động tổng hợp (4 tiêu chí)

Sử dụng các chỉ số quốc tế để đánh giá vị thế chung của quốc gia: Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII). Chỉ số Phát triển Chính phủ điện tử. Chỉ số An toàn thông tin mạng toàn cầu. Chỉ số Phát triển con người (HDI).

Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) được giao vai trò chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan ngang bộ, và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố để tổ chức thu thập, tổng hợp thông tin, dữ liệu và tiến hành đánh giá hiệu quả theo Bộ tiêu chí này.

Các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, và UBND các tỉnh/thành phố có trách nhiệm căn cứ chức năng, nhiệm vụ để tổ chức thu thập, tổng hợp thông tin, dữ liệu liên quan, và gửi kết quả về Bộ KH&CN trước ngày 15/4 hằng năm. Đồng thời, các cơ quan này cũng có thể vận dụng Bộ tiêu chí này để đánh giá hiệu quả phù hợp với đặc thù ngành, lĩnh vực, hoặc địa phương mình.

Minh Anh