Cao Bằng: Dấu hỏi pháp lý về thu hồi đất xây dựng dự án thủy điện Mông Ân

Căn cứ Điều 8, 9, 10 Luật Đầu tư công năm 2014 quy định về tiêu chí phân loại dự án nhóm A, B, C thì với thông tin Dự án thủy điện Mông Ân có công suất thiết kế là 30,0MW; tổng vốn đầu tư là 916,477 tỷ đồng xác định được Dự án thủy điện này thuộc dự án nhóm B (khoản 1 Điều 9 quy định về tiêu chí phân loại dự án nhóm B: “Dự án thuộc lĩnh vực quy định tại khoản 2 Điều 8 của Luật này có tổng mức đầu tư từ 120 tỷ đồng đến dưới 2.300 tỷ đồng; khoản 2 Điều 8: (điểm b) Dự án thuộc lĩnh vực công nghiệp điện”).

Căn cứ khoản 4, Điều 17 Luật Đầu tư công năm 2014 quy định về thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư chương trình, dự án đầu tư công: “Người đứng đầu các bộ, cơ quan trung ương quyết định chủ trương đầu tư dự án sau đây:

a) Dự án nhóm B và nhóm C sử dụng vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước, vốn công trái quốc gia, vốn trái phiếu Chính phủ, vốn tín dụng đầu tư phát triển của Nhà nước, vốn từ nguồn thu để lại cho đầu tư nhưng chưa đưa vào cân đối ngân sách nhà nước do cơ quan mình quản lý, trừ dự án quy định tại điểm c khoản 3 Điều này;

b) Dự án sử dụng vốn ODA và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài do cơ quan mình quản lý, trừ dự án quy định tại điểm đ khoản 3 Điều này.”.

Như vậy, trong trường hợp sử dụng nguồn vốn đầu tư công để thực hiện dự án thì thuộc thẩm quyền của Người đứng đầu các bộ, cơ quan trung ương quyết định chủ trương đầu tư – Trong trường hợp này là Bộ trưởng Bộ công thương. Tuy nhiên, dự án do Chủ đầu tư là Công ty cổ phần xây lắp điện 1 (Công ty tư nhân) thực hiện bằng vốn của doanh nghiệp, không sử dụng nguồn vốn đầu tư công, do đó Dự án được thực hiện theo sự điều chỉnh của Luật đầu tư 2014 mà không phải là Luật Đầu tư công năm 2014. Theo đó, căn cứ Điều 32 Luật Đầu tư năm 2014 thì thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư thuộc về UBND cấp tỉnh. Như vậy, việc Nghị quyết số 20/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân tỉnh Cao Bằng thông qua ngày 8.12.2017 danh mục các dự án cần thu hồi đất theo đó xác định dự án Thủy điện Mông Ân là Dự án được Thủ tướng chấp thuận, quyết định chủ trương đầu tư là sai về thẩm quyền.

Căn cứ Quy hoạch bậc thang thủy điện sông Gâm; Căn cứ Quyết định số 2019/QĐ-UBND của UBND tỉnh Cao Bằng ban hành ngày 30.10.2015 Quyết định chủ trương đầu tư Dự án Thủy điện Mông Ân, xã Mông Ân, huyện Bảo Lâm, tỉnh Cao Bằng; Căn cứ Luật Đầu tư công 2014; Căn cứ Luật Đầu tư 2014; Căn cứ Điều 73 Luật Đất đai năm 2013 (Điều 73. Sử dụng đất thông qua hình thức nhận chuyển nhượng, thuê quyền sử dụng đất, nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất để sản xuất, kinh doanh

1. Việc sử dụng đất để thực hiện dự án, công trình sản xuất, kinh doanh không thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất quy định tại Điều 61 và Điều 62 của Luật này mà phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt thì chủ đầu tư được nhận chuyển nhượng, thuê quyền sử dụng đất, nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

2. Nhà nước có chính sách khuyến khích việc thuê quyền sử dụng đất, nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất của tổ chức kinh tế, hộ gia đình, cá nhân để thực hiện dự án, công trình sản xuất, kinh doanh.

3. Chính phủ quy định chi tiết Điều này.);

Xét thấy việc đầu tư Dự án thủy điện Mông Ân là phù hợp với quy hoạch và không thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất theo Điều 61, Điều 62 Luật Đất đai năm 2013. Để thực hiện dự án đầu tư xây dựng thủy điện Mông Ân thì Công ty cổ phần xây lắp điện 1 cần thỏa thuận với người dân có đất trong vùng dự án thông qua hình thức nhận chuyển nhượng, thuê quyền sử dụng đất hoặc nhận góp vốn bằng quyền sử dụng đất để thực hiện dự án đầu tư mới phù hợp và đảm bảo quyền và lợi ích của người dân.

Giảng viên Đỗ Xuân Trọng

Bộ môn Luật Đất đai, khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Hà Nội