Bộ Tài chính đề xuất nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế của hộ, cá nhân kinh doanh

Điểm đột phá nằm ở phương pháp tính. Theo phương án mới đang được nghiên cứu, Bộ Tài chính hướng tới việc thu thuế đúng bản chất "thu nhập" hơn là "doanh thu." Cụ thể, cơ quan soạn thảo đề xuất áp dụng thu thuế trên thu nhập (tức doanh thu trừ chi phí) đối với tất cả cá nhân có doanh thu trên ngưỡng không chịu thuế.

Đối với nhóm hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 3 tỷ đồng trở xuống, Bộ Tài chính nhấn mạnh quan điểm hướng tới mục tiêu an sinh xã hội. Theo đó, cơ quan soạn thảo dự kiến sẽ bổ sung quy định: “Cá nhân kinh doanh có doanh thu năm trên ngưỡng không chịu thuế đến 3 tỷ đồng sẽ nộp thuế với thuế suất tương ứng như Thuế thu nhập doanh nghiệp áp dụng cho doanh nghiệp siêu nhỏ.”

Với đề xuất mới, người kinh doanh được trừ đi phần "sàn" không chịu thuế trước khi tính toán nghĩa vụ nộp ngân sách. Trong trường hợp không xác định được chi phí, người dân tiếp tục nộp theo tỷ lệ trên doanh thu (0,5%, 1%, 2% tùy ngành nghề) nhưng vẫn được hưởng cơ chế giảm trừ nói trên.

Bên cạnh câu chuyện của hộ kinh doanh, gánh nặng thuế đối với người làm công ăn lương cũng được sửa đổi. Tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội, Bộ Tài chính dự kiến trình phương án rút gọn Biểu thuế lũy tiến từng phần từ 7 bậc xuống còn 5 bậc.

Với biểu thuế mới này, tất cả các cá nhân đang nộp thuế ở các bậc hiện tại đều sẽ được giảm nghĩa vụ thuế so với quy định cũ. Đặc biệt, tình trạng thuế tăng đột ngột tại một số bậc (như bậc 2, bậc 3) trong các đề xuất trước đó đã được khắc phục, đảm bảo tính hợp lý và lũy tiến đều đặn hơn.

Dự thảo Luật sửa đổi lần này đã thể chế hóa các chủ trương của Đảng tại các Nghị quyết của Bộ Chính trị về an sinh xã hội. Theo đó, hàng loạt khoản thu nhập sẽ được bổ sung vào diện miễn thuế, giảm thuế, phản ánh đúng hơi thở cuộc sống và nhu cầu thực tế của người lao động.

Cụ thể, Bộ Tài chính đề xuất sửa đổi, hoàn thiện quy định miễn thuế đối với các khoản thu nhập từ quỹ hưu trí tự nguyện, tiền lương làm thêm giờ, làm việc ban đêm, tiền lương trả cho những ngày không nghỉ phép, trợ cấp thôi việc, mất việc làm do doanh nghiệp chi trả... Một điểm sáng khác trong dự thảo lần này là việc bổ sung quy định người nộp thuế được trừ một số khoản chi phí thiết yếu (như y tế, giáo dục trước khi tính thuế) và giao Chính phủ quy định chi tiết để đảm bảo linh hoạt, phù hợp với tình hình kinh tế-xã hội từng thời kỳ.

Chia sẻ với báo chí, Bà Phạm Tuyết, Giám đốc Công ty Tư vấn Giải Pháp Kế toán Việt Nam nhận định, việc nâng ngưỡng doanh thu không chịu thuế cho hộ kinh doanh là cần thiết vì đây là lực lượng đông đảo trong nền kinh tế. Với những phân tích chi tiết, bà Phạm Tuyết đề xuất kiến nghị "cởi trói" cho nhóm đối tượng này.

Cụ thể về mức doanh thu miễn thuế. Theo dự thảo, mức miễn thuế đối với hộ kinh doanh sẽ nâng lên 200 triệu đồng/năm vào năm 2026. Tuy nhiên, bà Tuyết cho rằng con số này chưa thỏa đáng, bởi 200 triệu là doanh thu, bao gồm cả vốn và chi phí, không phải lợi nhuận. Nếu so sánh với người làm công ăn lương được miễn thuế khoảng 186 triệu đồng/năm (thu nhập ròng), thì hộ kinh doanh phải có lợi nhuận tương đương mới phải nộp thuế. Với tỷ suất lợi nhuận trung bình 10-20%, doanh thu phải đạt trên 1 tỷ đồng mới có lãi ở mức chịu thuế. Vì vậy, bà Tuyết đề xuất nâng mức doanh thu miễn thuế lên 1 tỷ đồng.

Dự thảo Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) đang đứng trước cơ hội lớn để tạo ra một cú hích cho nền kinh tế thông qua việc kích cầu tiêu dùng và khoan thư sức dân. Những ý kiến đóng góp tâm huyết từ cộng đồng và chuyên gia kỳ vọng sẽ được Quốc hội xem xét thấu đáo, để mỗi sắc thuế ban hành không chỉ là nguồn thu, mà còn là động lực phát triển bền vững.