Bộ Tài chính xây dựng dự thảo Nghị định Biểu thuế ưu đãi CEPA

Đây là bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa cam kết cắt giảm thuế quan của Việt Nam, đồng bộ với quy định quốc tế, qua đó mở ra nhiều cơ hội mới trong hợp tác thương mại song phương vốn đang trên đà tăng trưởng mạnh mẽ.

CEPA: Cột mốc mới trong quan hệ thương mại Việt Nam-UAE

Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện Việt Nam-UAE (CEPA) đã được Chính phủ Việt Nam phê duyệt vào ngày 15/5/2025 bằng Nghị quyết số 130/NQ-CP. Hiệp định này đánh dấu một bước tiến vượt bậc trong quan hệ kinh tế giữa hai quốc gia, đặc biệt trong bối cảnh thương mại song phương đang có những tăng trưởng ấn tượng.

Trong năm 2023, kim ngạch thương mại hai chiều giữa Việt Nam và UAE đạt 4,7 tỷ USD, và tiếp tục tăng mạnh lên 6,5 tỷ USD vào năm 2024. Việt Nam liên tục xuất siêu sang UAE, với tỷ lệ xuất siêu năm 2024 tăng 40,1% so với năm 2023. Riêng nhập khẩu từ UAE cũng đạt 850,7 triệu USD, tăng 25,5%.

Khi CEPA chính thức có hiệu lực, thương mại hai chiều dự kiến sẽ còn khởi sắc hơn, không chỉ mở rộng cơ hội xuất khẩu của Việt Nam vào thị trường Trung Đông mà còn tăng nguồn cung nhập khẩu phục vụ sản xuất trong nước.

Lộ trình cắt giảm thuế quan sâu rộng của Việt Nam

Theo lộ trình cam kết trong CEPA, Việt Nam sẽ thực hiện mức độ tự do hóa thuế nhập khẩu đáng kể, đạt 90,3% tổng số dòng thuế (không tính 264 mã hàng thuộc bộ linh kiện đồng bộ – CKD).

Cụ thể, trong tổng số 11.150 dòng thuế nằm trong cam kết: Xóa bỏ ngay 3.564 dòng thuế (chiếm 31,96%) ngay khi Hiệp định có hiệu lực. Tiếp tục xóa bỏ 554 dòng thuế sau 3 năm (4,97%).  672 dòng thuế sẽ được xóa bỏ sau 5 năm (6,03%). 3.894 dòng thuế sau 7 năm (34,92%) và 1.381 dòng thuế sau 10 năm (12,39%). Ngoài ra, 1.021 dòng thuế (9,16%) sẽ được giữ nguyên mức thuế hiện hành và 64 dòng thuế (0,57%) không cam kết cắt giảm.

Biểu thuế CEPA được xây dựng dựa trên Danh mục hàng hóa xuất nhập khẩu Việt Nam phiên bản Danh mục Biểu thuế hài hòa ASEAN (AHTN) 2022, dự kiến áp dụng đến hết năm 2027, sau đó sẽ chuyển sang phiên bản AHTN 2028. Mức thuế suất trung bình theo năm của biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt theo CEPA trong giai đoạn 2025-2027 dự kiến lần lượt là 10,7%, 9,7% và 8,6%.

Cấu trúc biểu thuế và điều kiện áp dụng ưu đãi

Dự thảo Nghị định đề xuất ban hành kèm theo 01 biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt của Việt Nam, bao gồm mã hàng, mô tả hàng hóa, và thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt theo Hiệp định CEPA áp dụng theo từng năm cụ thể: từ ngày Hiệp định có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2025, từ ngày 01/01/2026 đến hết ngày 31/12/2026, và từ ngày 01/01/2027 đến hết ngày 31/12/2027.

Để được hưởng mức thuế suất thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt theo CEPA, hàng hóa nhập khẩu phải đáp ứng đủ các điều kiện sau:

1. Thuộc Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt ban hành kèm theo Nghị định.

2. Được nhập khẩu từ Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất vào Việt Nam.

3. Đáp ứng các quy định về xuất xứ hàng hóa và có chứng từ chứng nhận xuất xứ hàng hóa theo quy định của Hiệp định CEPA và pháp luật hiện hành.

Đáng chú ý, hàng hóa từ khu phi thuế quan của Việt Nam nhập khẩu vào thị trường trong nước cũng sẽ được áp dụng thuế suất ưu đãi đặc biệt nếu đáp ứng các điều kiện về thuộc Biểu thuế và quy tắc xuất xứ.

Dự thảo Nghị định được xây dựng trên nguyên tắc tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật trong nước và cam kết quốc tế. Văn bản này phù hợp với Luật Thuế xuất khẩu, nhập khẩu 107/2016/QH13 và các nghị định hướng dẫn, đồng thời tuân thủ Hiệp định Hải quan ASEAN cũng như Danh mục HS 2022 của Tổ chức Hải quan Thế giới.

Ngoài ra, Nghị định còn đảm bảo sự tương thích với Luật Hải quan 54/2014/QH13, Nghị định 167/2025/NĐ-CP về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát, và các luật liên quan như Luật Tổ chức Chính phủ 2025, Luật Tổ chức chính quyền địa phương 2025, Luật Quản lý thuế 2019 và Luật Điều ước quốc tế 2016.

Minh Anh