Bộ Nội vụ đề xuất chấm dứt mô hình chính quyền đô thị tại TP.HCM, Hà Nội

Điều chỉnh mô hình chính quyền địa phương

Theo dự thảo, Bộ Nội vụ đề xuất chuyển đổi mô hình chính quyền địa phương từ ba cấp (tỉnh, huyện, xã) hiện nay thành hai cấp (tỉnh và cơ sở). Việc này nhằm thể chế hóa các chủ trương của Đảng và phù hợp với Hiến pháp 2013, đồng thời giúp tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu lực và hiệu quả quản lý nhà nước.

Tại các đô thị lớn như TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng và Hải Phòng, mô hình chính quyền đô thị đã được thí điểm trong thời gian qua. Tuy nhiên, Bộ Nội vụ nhận định rằng mô hình này chưa đạt được hiệu quả như kỳ vọng. Do đó, dự thảo luật đề xuất chấm dứt việc tổ chức chính quyền đô thị tại các địa phương này để thống nhất với mô hình hai cấp chính quyền trên toàn quốc.

Lộ trình thực hiện thay đổi

Dự thảo Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) dự kiến sẽ được trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp thứ 9 vào tháng 5/2025. Nếu được thông qua, luật sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Để đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra thuận lợi, Bộ Nội vụ đề xuất một lộ trình thực hiện cụ thể.

Trong vòng hai năm kể từ khi luật có hiệu lực, Chính phủ sẽ ban hành các văn bản quy phạm pháp luật nhằm phân định lại nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền địa phương và điều chỉnh các quy định liên quan. Trong thời gian này, các cơ quan có liên quan sẽ thực hiện quá trình bàn giao, sắp xếp lại bộ máy, cũng như điều chỉnh các quy trình, thủ tục hành chính để đảm bảo không gián đoạn hoạt động của chính quyền.

Đặc biệt, các cơ quan chính quyền địa phương cấp huyện sẽ có thời hạn 15 ngày để hoàn tất việc bàn giao công việc, hồ sơ, tài liệu, tài chính, ngân sách, trụ sở và tài sản liên quan cho các đơn vị có thẩm quyền tiếp nhận. Điều này nhằm đảm bảo quá trình chuyển đổi được thực hiện nhanh chóng, hạn chế tối đa ảnh hưởng đến người dân và doanh nghiệp.

Tác động và kỳ vọng từ đề xuất

Việc chấm dứt mô hình chính quyền đô thị và áp dụng mô hình hai cấp chính quyền được kỳ vọng sẽ giúp giảm bớt bộ máy trung gian, tạo điều kiện cho chính quyền địa phương hoạt động hiệu quả hơn. Đồng thời, việc phân cấp, phân quyền rõ ràng sẽ giúp các cơ quan nhà nước hoạt động minh bạch, linh hoạt hơn trong việc phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng việc thay đổi mô hình quản lý sẽ cần có sự chuẩn bị kỹ lưỡng, tránh gây xáo trộn đến hoạt động của chính quyền địa phương. Đặc biệt, cần có những giải pháp cụ thể để đảm bảo việc chuyển đổi không ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cung cấp dịch vụ công và quyền lợi của người dân.

Hiện tại, dự thảo Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) vẫn đang trong quá trình lấy ý kiến rộng rãi từ các cơ quan, tổ chức và chuyên gia. Những góp ý sẽ được tiếp thu, chỉnh lý trước khi trình Quốc hội xem xét và quyết định.

Việc chấm dứt mô hình chính quyền đô thị tại các thành phố lớn như TP.HCM, Hà Nội, Đà Nẵng, Hải Phòng có thể sẽ là một bước đi quan trọng trong việc cải tổ bộ máy hành chính nhà nước. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả như mong muốn, cần có những chính sách triển khai đồng bộ và chặt chẽ nhằm đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra suôn sẻ, không gây xáo trộn lớn trong hệ thống quản lý nhà nước cũng như đời sống người dân.

Mai Anh