Bộ Công Thương họp bàn gỡ vướng cơ chế, chính sách để phát triển cụm công nghiệp

Tại hội nghị, bà Nguyễn Thị Lâm Giang, Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), cho biết việc rà soát và sửa đổi Nghị định số 32/2024/NĐ-CP được thực hiện theo các Nghị quyết của Bộ Chính trị, Quốc hội, Chính phủ về phát triển kinh tế tư nhân.

Mặc dù Nghị định 32 đã đạt được những kết quả tích cực, góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý, nhưng vẫn còn nhiều nội dung, đề xuất từ các địa phương chưa được giải quyết triệt để do chưa phù hợp với quy định của pháp luật chuyên ngành.

Ngoài ra, một số quy định cần được cập nhật, bổ sung để phù hợp với việc sắp xếp, tổ chức lại bộ máy nhà nước và nâng cao hiệu quả đầu tư, phát triển cụm công nghiệp. Do đó, hội nghị này được tổ chức nhằm thu thập ý kiến đóng góp đối với Dự thảo Báo cáo đánh giá việc triển khai thực hiện Nghị định số 32 và Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 32.

Cũng tại hội nghị, đại diện Sở Công Thương các tỉnh, thành phố đã thẳng thắn nêu lên thực trạng và những khó khăn, vướng mắc như: Đầu tư hạ tầng kỹ thuật còn chậm và chắp vá tại các cụm công nghiệp do Nhà nước đầu tư và quản lý, nhiều hạng mục chưa được hoàn thiện.

Khó khăn trong thu hút doanh nghiệp đầu tư vào hạ tầng kỹ thuật và các doanh nghiệp thứ cấp vào cụm công nghiệp tại một số địa phương, chưa có nhiều chuyển biến tích cực. Cơ chế chính sách, pháp luật về quản lý còn chồng chéo, dẫn đến việc phát triển cụm công nghiệp chưa đạt kết quả như mong muốn.

Nghị định 32 không điều chỉnh nguyên tắc quản lý đã được quy định tại các pháp luật chuyên ngành (đầu tư, đất đai, quản lý và sử dụng tài sản công), khiến một số nội dung chưa được giải quyết triệt để.

Các cơ quan Trung ương và địa phương chưa xây dựng được cơ chế, chính sách đủ mạnh để hoàn thiện đầu tư hạ tầng và thu hút doanh nghiệp. Một số Sở Công Thương còn gặp khó khi vận hành bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp trong lĩnh vực quản lý, phát triển cụm công nghiệp.

Bà Nguyễn Thị Hoa, Trưởng phòng Phát triển cụm công nghiệp và Tiểu thủ công nghiệp, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, đã nhấn mạnh những khó khăn và vấn đề mới phát sinh này.

Nhận thấy sự cần thiết phải hoàn thiện tổng thể các quy định về quản lý, phát triển cụm công nghiệp, Bộ Công Thương đã đề xuất sửa đổi, bổ sung Nghị định 32 với 4 nhóm vấn đề chính nhằm tạo dựng một khung pháp lý đủ mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển trong thời gian tới:

Thứ nhất, tối ưu quỹ đất cho doanh nghiệp công nghệ cao, SMEs, khởi nghiệp sáng tạo: Bổ sung cơ chế, chính sách giao các địa phương dành tối thiểu 20 ha/cụm công nghiệp hoặc 5% tổng quỹ đất đã đầu tư kết cấu hạ tầng cụm công nghiệp để cho các đối tượng này thuê.

Thứ hai, đơn giản hóa thủ tục hành chính, thống nhất pháp luật: Sửa đổi, bổ sung những nội dung, quy định về quản lý, phát triển cụm công nghiệp để cắt giảm thời gian xử lý thủ tục hành chính và đảm bảo sự thống nhất trong hệ thống pháp luật. Điều này bao gồm việc sửa đổi về hồ sơ, trình tự thành lập, mở rộng cụm công nghiệp; lựa chọn, điều chỉnh chủ đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật.

Thứ ba, cập nhật phù hợp với tái cơ cấu bộ máy nhà nước: Bổ sung quy định để phù hợp với việc sắp xếp, tổ chức lại bộ máy nhà nước thời gian qua (sáp nhập một số Bộ, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp) và Nghị định số 139/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 2 cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Công Thương.

Thứ tư, tăng cường thu hút đầu tư, phát triển bền vững và bảo vệ môi trường: Bổ sung một số nội dung, quy định để tăng cường thu hút đầu tư, phát triển cụm công nghiệp theo hướng hiệu quả, bền vững và thân thiện với môi trường. Điều này bao gồm sửa đổi về điều kiện thành lập, mở rộng cụm công nghiệp; thu hút dự án đầu tư; bổ sung khái niệm một số mô hình cụm công nghiệp khuyến khích phát triển và chính sách ưu đãi.

Việc sửa đổi Nghị định 32 được kỳ vọng sẽ giải quyết triệt để các vướng mắc, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc phát triển cụm công nghiệp. Bà Nguyễn Thị Lâm Giang khẳng định các ý kiến đóng góp từ các bộ, ngành và địa phương sẽ là cơ sở quan trọng để Bộ Công Thương chọn lọc, cập nhật và trình Chính phủ sửa đổi Nghị định 32 phù hợp với thực tiễn phát triển hiện nay.

Minh Phương