Bão Fengshen vào Biển Đông, dự báo mạnh lên cấp 11 – miền Trung sẵn sàng ứng phó mưa lớn

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia (NCHMF) cùng các báo cáo truyền thông, vào khoảng 1 h sáng ngày 19/10, vị trí tâm bão Fengshen là khoảng 13,7° Vĩ Bắc – 122,7° Kinh Đông (vùng biển phía Đông miền Trung Philippines). 

Lúc này sức gió mạnh nhất vùng gần tâm bão ở cấp 8 (tương đương khoảng 62-74 km/h), giật cấp 10. 

Bão di chuyển theo hướng Tây Tây Bắc với tốc độ khoảng 20 km/h. 

Dự báo đến khoảng 1 h ngày 20/10, bão ở vị trí khoảng 17,1° N – 118,9° E, trên vùng biển phía Đông Bắc Biển Đông, với cường độ khả năng tăng lên khoảng cấp 9, giật cấp 11. 

Tiếp theo, đến khoảng 1 h ngày 21/10, bão được dự đoán nằm khoảng 19,0° N – 114,8° E, cách đặc khu Hoàng Sa khoảng 380 km về phía Đông Bắc, với sức gió mạnh lên cấp 10, giật cấp 13. 

Hướng về sau (72-120 giờ tới) theo NCHMF: bão chủ yếu di chuyển theo hướng Tây Nam, tốc độ chậm lại khoảng 10-15 km/h và có khả năng suy yếu. Vùng biển phía Đông khu vực Bắc Biển Đông (bao gồm vùng phía Đông đặc khu Hoàng Sa) bị cảnh báo gió mạnh dần lên cấp 6-7, gần tâm bão cấp 8-9, giật cấp 11, sóng biển cao từ 2,5-5,0 m. 

Trong khoảng ngày 20-22/10, khu vực Bắc Biển Đông có khả năng chịu tác động gió mạnh cấp 10-11, giật cấp 13.

Mặc dù bão có thể không đổ bộ trực tiếp vào đất liền Việt Nam, nhưng do ảnh hưởng của hoàn lưu (phần gió, mưa phía ngoài tâm) kết hợp với khối không khí lạnh hiện đang tác động ở vùng biển phía Bắc và giữa Biển Đông — nên các tỉnh miền Trung có thể xuất hiện đợt mưa vừa đến mưa to diện rộng trong khoảng ngày 23-26/10. 

Chuyên gia Nguyễn Văn Hưởng (Trưởng phòng Dự báo Thời tiết, NCHMF) cho biết: vì khối không khí lạnh “chặn” phía Tây và Bắc nên bão khó có thể di chuyển thẳng tây vào Bắc Bộ hoặc lên phía Trung Quốc. Do đó, bão khả năng sẽ bị suy yếu trước khi ảnh hưởng đất liền nước ta. 

Cơn bão bắt đầu từ áp thấp nhiệt đới phía Đông Philippines, rồi mạnh lên thành bão mang tên Fengshen. 

Hướng đi có phần “zích zắc” (di chuyển Tây Tây Bắc, sau đó có khả năng chuyển Tây Bắc, rồi Tây Nam) do tương tác phức tạp giữa khối không khí lạnh và vùng nhiệt độ biển. 

Cường độ dự báo tăng lên khi vào Biển Đông — đây là điều rất đáng lưu ý: lúc đầu cấp 8 nhưng khả năng lên cấp 10-11 khi vào vùng biển Bắc Biển Đông. 

Tác động chính và rủi ro

Biển động mạnh: Gió mạnh cấp 6-9, giật cấp 11, sóng cao 2,5-5 m, biển rất động. Đây sẽ ảnh hưởng lớn đến nghề cá, vận tải biển, tàu thuyền ở khu vực Bắc Biển Đông và vùng ven trung bộ.

Mưa lớn diện rộng: Dù bão không đổ bộ trực tiếp, nhưng hoàn lưu bão + không khí lạnh có thể gây mưa to kéo dài ở các tỉnh miền Trung (Hà Tĩnh tới Quảng Ngãi) trong khoảng ngày 23 - 26/10. Điều này làm tăng nguy cơ lũ quét, sạt lở ở vùng núi và ngập lụt ở vùng trũng.

Nguy cơ giảm cường độ khi gần đất liền Việt Nam: Nhờ tác động của khối không khí lạnh hiện hữu bên phía Tây và Bắc như đã nêu, bão có khả năng suy yếu trước khi ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền. Đây là yếu tố “may mắn” nhưng không nên làm chủ quan.

Các tỉnh ven biển miền Trung cần theo dõi sát diễn biến bão và thông báo kịp thời tới ngư dân, tàu thuyền; tránh ra khơi trong vùng bão.

Chủ động kiểm tra, gia cố các công trình ven biển, khu vực nuôi trồng thủy sản, lồng bè và bến cá trong vùng ảnh hưởng.

Ở vùng núi: kích hoạt sơ tán nếu xuất hiện mưa lớn kèm theo sạt lở; vùng trũng: chủ động phương án tiêu úng.

Tàu thuyền đang hoạt động tại vùng biển được cảnh báo (vùng Đông Bắc Biển Đông, phía Đông Hoàng Sa) cần di chuyển tới nơi an toàn sớm, theo khuyến cáo của cơ quan chức năng.

Không nên chủ quan nếu bão không đổ bộ trực tiếp: tác động gián tiếp (mưa lớn, gió giật, sóng lớn) vẫn có thể gây thiệt hại đáng kể.

Bão Fengshen – cơn bão số 12 năm 2025 – có đường đi khá rõ là từ Philippines vào Biển Đông, với khả năng mạnh lên trước khi chịu ảnh hưởng bởi không khí lạnh. Mặc dù không chắc sẽ đổ bộ vào đất liền Việt Nam, nhưng khu vực miền Trung và vùng biển Bắc Biển Đông nằm trong vùng có rủi ro cao về gió mạnh, sóng lớn và mưa to. Sự phối hợp giữa hoàn lưu bão và không khí lạnh làm tăng mức độ phức tạp trong dự báo — đồng thời đặt ra yêu cầu chủ động ứng phó hơn.

Việc theo dõi sát diễn biến bão này là rất quan trọng để giảm thiểu thiệt hại, đặc biệt tại các khu vực có hạ tầng yếu, đồi núi dễ sạt lở, vùng ven biển có nghề cá.

Hoàng Anh