Quy định SPS trở thành “giấy thông hành” cho nông sản xuất khẩu

Ngày 14/5, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phối hợp cùng UBND tỉnh Đắk Lắk tổ chức Hội nghị “Cập nhật và phổ biến thông tin các quy định về an toàn thực phẩm và kiểm dịch động, thực vật (SPS) trong Hiệp định RCEP và Nghị định số 280 của Trung Quốc”.

Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng cho biết, việc lựa chọn tỉnh Đắk Lắk để tổ chức hội nghị có ý nghĩa thiết thực. Đắk Lắk nói riêng và khu vực Tây Nguyên, Nam Trung bộ, Đông Nam bộ nói chung là vùng sản xuất trọng điểm của nhiều mặt hàng nông sản chủ lực như cà phê, hồ tiêu, điều, trái cây, sản phẩm chăn nuôi, lâm sản và nhiều sản phẩm thực phẩm có tiềm năng xuất khẩu.

Thị trường Trung Quốc đang ngày càng siết chặt hệ thống quản lý thực phẩm nhập khẩu. Đáng chú ý, ngày 14/10/2025, Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) ban hành Nghị định số 280 về đăng ký cơ sở sản xuất thực phẩm ở nước ngoài xuất khẩu vào Trung Quốc. Nghị định này sẽ có hiệu lực từ ngày 1/6/2026, thay thế Lệnh 248 trước đây.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, đây là thay đổi quan trọng, tác động trực tiếp tới cơ quan quản lý, doanh nghiệp, hợp tác xã và cơ sở sản xuất, chế biến của Việt Nam đang hoặc sẽ xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc.

Bên cạnh Nghị định số 280, Trung Quốc cũng liên tục cập nhật các yêu cầu mới liên quan đến đăng ký cơ sở sản xuất, kiểm soát an toàn thực phẩm, kiểm dịch động thực vật, ghi nhãn, bao gói và truy xuất nguồn gốc thông qua Thông báo số 219 ngày 7/11/2025 và Thông báo số 27 ngày 18/3/2026.

Nếu doanh nghiệp không chủ động nắm bắt quy định mới, chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, điều kiện sản xuất và hệ thống kiểm soát chất lượng theo yêu cầu, nguy cơ gián đoạn xuất khẩu hoàn toàn có thể xảy ra.

Thứ trưởng Hưng cho biết, Bộ Nông nghiệp và Môi trường xác định nâng cao năng lực thực thi SPS là nhiệm vụ trọng tâm nhằm chuyển từ tư duy “đáp ứng yêu cầu thị trường” sang “chủ động xây dựng năng lực cạnh tranh bằng tiêu chuẩn, chất lượng và tính minh bạch”.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các địa phương, hiệp hội và doanh nghiệp chủ động rà soát toàn bộ chuỗi sản xuất, chế biến và xuất khẩu; tăng cường kiểm soát chất lượng; chuẩn hóa hồ sơ, mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói và hệ thống truy xuất nguồn gốc; thường xuyên cập nhật quy định SPS của các thị trường nhập khẩu để nâng cao khả năng thích ứng và năng lực cạnh tranh.

Việc thực thi hiệu quả các quy định SPS và đáp ứng yêu cầu mới từ thị trường Trung Quốc sẽ góp phần thúc đẩy xuất khẩu nông, lâm, thủy sản của Việt Nam theo hướng an toàn, chất lượng, minh bạch và bền vững.

Tuấn Kiệt