Thị trường bất động sản quý III/2026: Giao dịch sụt giảm, tồn kho tăng cùng áp lực tín dụng

Sáng ngày 13/10, tại Trụ sở Chính phủ, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản chủ trì phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo sau khi được kiện toàn.

Báo cáo tại phiên họp, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, trong 9 tháng đầu năm 2026, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Bộ Xây dựng đã ban hành 48 văn bản chỉ đạo nhằm hoàn thiện thể chế, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong lĩnh vực nhà ở và thị trường bất động sản. Bộ Xây dựng cũng đã ban hành 2 công điện và tổ chức 18 đoàn công tác kiểm tra, đôn đốc các địa phương phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê.

Về tình hình thị trường, cả nước có 2.221 dự án bất động sản được thống kê với tổng quy mô vốn đầu tư khoảng 6,87 triệu tỷ đồng. Trong quý III/2026, cả nước ghi nhận khoảng 92.004 giao dịch bất động sản thành công, bằng 92% so với quý trước.

Giá chung cư, đất nền trên thị trường thứ cấp có xu hướng giảm so với quý II/2026, song vẫn duy trì ở mức cao tại các đô thị lớn. Thanh khoản thị trường còn thấp, giao dịch chủ yếu tập trung tại các dự án có pháp lý đầy đủ, vị trí thuận lợi.

Theo báo cáo của 27/34 địa phương, lượng bất động sản tồn kho trong quý III/2026 vào khoảng 51.950 căn, lô/nền, có xu hướng tăng so với quý trước.

Thứ trưởng Nguyễn Văn Sinh lưu ý, đây mới là lượng bất động sản tồn kho do các chủ đầu tư báo cáo. Ngoài ra, còn có khối lượng vốn đầu tư dở dang lớn tại các dự án, trong khi hoạt động giao dịch trên thị trường thứ cấp cũng gặp nhiều khó khăn.

Về phát triển nhà ở xã hội, theo báo cáo của Bộ Xây dựng, lũy kế đến nay, cả nước có 947 dự án với quy mô 910.933 căn đã hoàn thành, đang triển khai hoặc được chấp thuận chủ trương đầu tư, tương đương khoảng 91% mục tiêu Đề án đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn nhà ở xã hội.

Trong đó, 363 dự án đã hoàn thành với 216.626 căn; 293 dự án đang triển khai xây dựng với 363.065 căn; 291 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư với 331.242 căn. Riêng 9 tháng đầu năm 2026, cả nước đã hoàn thành 46.962 căn nhà ở xã hội.

Đối với nhà ở cho thuê, đến hết quý III/2026, cả nước hoàn thành 8.314 căn, đạt 48% kế hoạch năm. Bộ Xây dựng dự kiến cả năm 2026 có thể hoàn thành 18.049 căn, đạt 105% kế hoạch. Đáng chú ý, từ tháng 6/2026 đến nay, cả nước đã khởi công 29 dự án với quy mô 85.594 căn, trong đó có 33.886 căn nhà ở cho thuê, chiếm khoảng 40%.

Báo cáo về tình hình tín dụng bất động sản, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, đến cuối tháng 8/2026, dư nợ tín dụng bất động sản đạt khoảng 5,23 triệu tỷ đồng, chiếm hơn 25% tổng dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế.

Đối với các chương trình cho vay nhà ở xã hội, dư nợ đạt hơn 51.000 tỷ đồng, trong đó Ngân hàng Chính sách xã hội hơn 26.000 tỷ đồng và các ngân hàng thương mại hơn 25.000 tỷ đồng.

Chương trình tín dụng ưu đãi phát triển nhà ở xã hội theo Nghị quyết số 33/NQ-CP đã được mở rộng từ 120.000 tỷ đồng lên hơn 153.000 tỷ đồng, với sự tham gia của 11 ngân hàng thương mại.

Đến ngày 31/8/2026, số tiền cam kết cho vay đạt khoảng 50.300 tỷ đồng; doanh số giải ngân đạt khoảng 17.500 tỷ đồng, tăng khoảng 2,3 lần so với cuối năm 2025, trong đó khoảng 15.000 tỷ đồng dành cho chủ đầu tư và 2.500 tỷ đồng dành cho người mua nhà.

Theo Phó Thống đốc Nguyễn Ngọc Cảnh, đầu tư bất động sản có tính chất dài hạn, trong khi nguồn vốn huy động của hệ thống ngân hàng chủ yếu có kỳ hạn ngắn hơn, tiềm ẩn rủi ro thanh khoản. Do đó, cần đa dạng hóa các kênh huy động vốn, tạo nguồn vốn trung và dài hạn bền vững cho thị trường bất động sản. 

Mai Anh