Từ 1/1/2025, CSGT được quyền truy đuổi người vi phạm

Thông tư số 32/2023 của Bộ Công an quy định CSGT có quyền dừng phương tiện tham gia giao thông đường bộ, kiểm tra người và phương tiện, giấy tờ của người điều khiển và phương tiện. Tuy nhiên, thông tư không nêu rõ trường hợp CSGT có được truy đuổi hay không khi người vi phạm không tuân thủ hiệu lệnh dừng xe hoặc bỏ chạy. Thông tư chỉ đề cập nguyên tắc rằng CSGT "được áp dụng các biện pháp ngăn chặn và xử lý vi phạm hành chính về giao thông đường bộ, trật tự xã hội và các hành vi vi phạm pháp luật khác theo quy định" và "thực hiện các quyền hạn khác của lực lượng công an nhân dân theo quy định của pháp luật".

Từ thực tiễn trên, việc lần đầu tiên luật hóa quyền truy đuổi của lực lượng thi hành công vụ, bao gồm CSGT, đối với người điều khiển phương tiện không chấp hành hiệu lệnh và bỏ chạy được kỳ vọng sẽ tạo ra cơ sở pháp lý vững chắc, tránh gây tranh cãi và đảm bảo sự thống nhất trong quá trình thực thi.

Ủng hộ quy định này, đại biểu Phạm Văn Hòa, Ủy viên Ủy ban Pháp luật của Quốc hội, chỉ ra hai trường hợp có thể xảy ra khi người điều khiển phương tiện bỏ chạy: một là do sợ bị xử phạt, hai là có dấu hiệu phạm tội. Với trường hợp thứ nhất, CSGT không nhất thiết phải truy đuổi vì đã có hệ thống camera giám sát và xử phạt nguội. Tuy nhiên, trong trường hợp thứ hai, việc truy đuổi là cần thiết để ngăn chặn kịp thời các hành vi phạm tội và những hậu quả tiềm ẩn.

Ông Hòa đưa ra ví dụ về một tài xế ô tô vận chuyển ma túy vượt đèn đỏ. Nếu chỉ áp dụng phạt nguội, lực lượng chức năng chỉ xử lý được vi phạm giao thông, còn hành vi vận chuyển ma túy sẽ không bị phát hiện, dẫn đến việc bỏ sót tội phạm. Ông nhấn mạnh rằng quy định về quyền truy đuổi không chỉ giúp tạo hành lang pháp lý cho CSGT, mà còn tăng cường hiệu quả trong việc răn đe và trấn áp tội phạm.

Đồng tình với quan điểm này, TS Khương Kim Tạo, nguyên Phó chánh văn phòng Ủy ban An toàn giao thông quốc gia, cho rằng một số người dân hiện có biểu hiện "nhờn luật", thậm chí coi thường pháp luật, khi không chấp hành hiệu lệnh và bỏ chạy. Điều này gây khó khăn cho lực lượng chức năng và nguy hiểm cho người tham gia giao thông. Ông Tạo đưa ra ví dụ về trường hợp một tài xế vi phạm nồng độ cồn không chấp hành hiệu lệnh của CSGT và bỏ chạy. Hành vi này rất nguy hiểm, có thể dẫn đến tai nạn nghiêm trọng nếu không được ngăn chặn kịp thời.

Tuy nhiên, ông Tạo cũng nhấn mạnh rằng cần có sự phân loại và chọn lọc trong việc áp dụng biện pháp truy đuổi, nhằm đảm bảo an toàn. Ông đưa ra ví dụ rằng không nhất thiết phải truy đuổi một người chỉ vi phạm lỗi vượt đèn đỏ thông thường qua quãng đường dài. Nhưng nếu người đó có thêm dấu hiệu say xỉn, chở hàng cấm hoặc gây nguy hiểm cho người khác, thì việc truy đuổi là cần thiết. Việc truy đuổi người vi phạm là quan trọng, nhưng không nên áp dụng một cách cứng nhắc, tràn lan.

Phát biểu trên Báo Công an nhân dân, Luật sư Nghiêm Quang Vinh, thuộc Đoàn luật sư TP.Hà Nội, cũng đề xuất rằng cần có quy định rõ ràng về trường hợp nào CSGT được phép truy đuổi, tránh tình trạng "vi phạm lỗi gì cũng truy đuổi".