Phấn đấu đến năm 2035, Việt Nam là quốc gia có nhân lực Al hàng đầu khu vực

Theo đó, mục tiêu của Chương trình nhằm phát triển đội ngũ nhân lực trí tuệ nhân tạo có quy mô, cơ cấu và chất lượng đáp ứng yêu cầu phát triển các ngành công nghệ chiến lược, nâng cao năng lực tự chủ công nghệ quốc gia, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển kinh tế số, xã hội số; đưa năng lực sử dụng và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trở thành một trong những năng lực thiết yếu của người học, người lao động, đội ngũ cán bộ quản lý, quản trị.

Bên cạnh đó, phát triển đội ngũ nhân lực trình độ cao, chuyên sâu có năng lực nghiên cứu, phát triển, làm chủ, triển khai và quản trị các hệ thống trí tuệ nhân tạo an toàn, tin cậy và có trách nhiệm; hướng tới đưa Việt Nam trở thành quốc gia có năng lực phát triển nhân lực trí tuệ nhân tạo thuộc nhóm hàng đầu trong khu vực, góp phần nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh quốc gia và bảo đảm lợi ích quốc gia trong kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.

Phấn đấu đến năm 2030, phổ cập kiến thức, kỹ năng và năng lực sử dụng trí tuệ nhân tạo an toàn, hiệu quả cho người học, người lao động, đội ngũ cán bộ quản lý, quản trị.

Theo mục tiêu đề ra, ít nhất 80% học sinh phổ thông, học sinh dự bị đại học được phổ cập kiến thức, kỹ năng cơ bản về AI phù hợp với lứa tuổi, gắn với phát triển tư duy số, tư duy tính toán, đạo đức và năng lực sử dụng AI an toàn, có trách nhiệm.

Tại các cơ sở giáo dục đại học, phấn đấu 100% người học được trang bị kiến thức, kỹ năng cơ bản về AI, đạo đức và an toàn dữ liệu; ít nhất 80% người học trong các cơ sở giáo dục nghề nghiệp được trang bị những năng lực này, phục vụ học tập, nghiên cứu và hoạt động nghề nghiệp.

Đáng chú ý, ít nhất 90% cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong đơn vị sự nghiệp công lập và 100% nhân lực lĩnh vực giáo dục và đào tạo được bồi dưỡng, cập nhật kiến thức, kỹ năng về AI. Trong đó, tối thiểu 100.000 giáo viên, giảng viên, cán bộ quản lý giáo dục được bồi dưỡng chuyên sâu để có khả năng hướng dẫn, hỗ trợ và lan tỏa năng lực sử dụng AI an toàn, hiệu quả, có trách nhiệm.

Chương trình cũng đặt mục tiêu đào tạo, bồi dưỡng hoặc cập nhật kỹ năng sử dụng AI cơ bản cho ít nhất 10 triệu lao động. Song song với phổ cập, Việt Nam sẽ đào tạo mới, đào tạo chuyển đổi và bồi dưỡng nâng cao tối thiểu 50.000 nhân lực trình độ đại học trở lên, có năng lực ứng dụng AI trong các ngành, lĩnh vực trọng điểm.

Đối với nhân lực AI trình độ cao, chuyên sâu, mục tiêu là đào tạo, bồi dưỡng ít nhất 10.000 nhà nghiên cứu, kỹ sư, chuyên gia có khả năng nghiên cứu, phát triển, làm chủ, triển khai, vận hành và quản trị các hệ thống AI tiên tiến. Trong số này có ít nhất 1.500 chuyên gia có khả năng nghiên cứu, phát triển, làm chủ công nghệ lõi và dẫn dắt các nhiệm vụ AI trọng điểm.

Chương trình hướng tới hình thành hệ thống giáo dục tích hợp AI ở tất cả các cấp học và trình độ đào tạo. Đến năm 2030, 100% cơ sở giáo dục đại học triển khai quy định về sử dụng AI trong đào tạo, nghiên cứu và đánh giá; ít nhất 80% chương trình đào tạo cấp văn bằng của giáo dục nghề nghiệp tích hợp chuẩn đầu ra và nội dung về năng lực ứng dụng AI phù hợp với từng ngành, nghề.

Mạng lưới cơ sở đào tạo, nghiên cứu về AI cũng được mở rộng với mục tiêu hình thành ít nhất 10 trung tâm đào tạo và nghiên cứu tiên tiến chuyên sâu về AI, trong đó có 5-7 trung tâm đạt trình độ tiên tiến trong khu vực, từng bước tiệm cận trình độ quốc tế. Đồng thời, phát triển ít nhất 25 cơ sở giáo dục đại học trở thành đầu mối đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo về AI, triển khai các chương trình chuyên sâu, chương trình tích hợp AI theo ngành, lĩnh vực (AI+X) và chương trình ứng dụng AI (X+AI).

Định hướng đến năm 2035, Việt Nam hình thành hệ sinh thái nhân lực AI hiện đại, bền vững, có khả năng thích ứng với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và hội nhập quốc tế. Năng lực sử dụng, ứng dụng AI trở thành năng lực phổ biến của lực lượng lao động, trong khi AI trở thành công nghệ nền tảng thúc đẩy học tập, lao động, sản xuất, kinh doanh và quản trị quốc gia.

Việt Nam phấn đấu trở thành quốc gia có năng lực phát triển nhân lực AI thuộc nhóm hàng đầu trong khu vực, hình thành đội ngũ chuyên gia, kỹ sư, nhà khoa học, giảng viên và nhà quản lý có trình độ cao, đủ khả năng nghiên cứu, phát triển, làm chủ và dẫn dắt công nghệ AI.

Để thực hiện được các mục tiêu nêu trên, Chương trình đưa ra các nhóm nhiệm vụ, giải pháp cụ thể như sau: (1) Xây dựng, hoàn thiện thể chế về chuẩn năng lực và hệ thống quản trị phát triển nhân lực trí tuệ nhân nhân tạo; (2) Phát triển đội ngũ nhà giáo, chuyên gia và mạng lưới hỗ trợ đào tạo trí tuệ nhân tạo; (3) Phát triển nhân lực trí tuệ nhân tạo trình độ cao, chuyên sâu và năng lực nghiên cứu, đổi mới sáng tạo; (4) Phổ cập, đào tạo lại và nâng cao kỹ năng trí tuệ nhân tạo cho người học, người lao động, cán bộ, công chức, viên chức; (5) Gắn đào tạo với doanh nghiệp và thị trường lao động; (6) Phát triển hạ tầng, dữ liệu và môi trường thực hành dùng chung phục vụ đào tạo trí tuệ nhân tạo; (7) Truyền thông, nâng cao nhận thức và phổ cập kỹ năng trí tuệ nhân tạo.

Tú Anh