Nỗ lực kiểm soát CPI bình quân năm 2026 ở khoảng 4,5%

Trả lời báo chí về kịch bản điều hành giá hướng tới mục tiêu 2026 là 4,5%, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, CPI bình quân 10 tháng năm 2026 hiện ở mức 4,57%, cao hơn mục tiêu 4,5% đặt ra cho cả năm. Đây là áp lực lớn đối với công tác điều hành giá trong những tháng cuối năm.

Trong tháng 10/2026, Ban Chỉ đạo điều hành giá của Chính phủ đã tổ chức cuộc họp dưới sự chủ trì của Phó Thủ tướng, Trưởng ban Chỉ đạo. Tại cuộc họp, Bộ Tài chính trình các kịch bản triển khai những nhóm nhiệm vụ, giải pháp nhằm thực hiện mục tiêu kiểm soát lạm phát.

5 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm kiểm soát lạm phát

Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết, Bộ Tài chính xác định 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm, yêu cầu các bộ, ngành và địa phương phối hợp triển khai trong thời gian tới.

Thứ nhất, chủ động theo dõi và dự báo diễn biến giá cả thị trường các mặt hàng thiết yếu. Các bộ, ngành, địa phương cập nhật thường xuyên diễn biến giá trong nước và quốc tế để tham mưu giải pháp phù hợp, kịp thời, không để bị động trước các cú sốc về giá.

Thứ hai, đảm bảo nguồn cung, ổn định giá các mặt hàng thiết yếu. Các bộ, ngành, địa phương chủ động các phương án cân đối cung cầu, dự trữ và lưu thông hàng hóa, nhất là xăng dầu, lương thực, thực phẩm, thuốc và vật tư y tế. Chuẩn bị đầy đủ nguồn hàng phục vụ nhu cầu cuối năm và dịp Tết Nguyên đán. Tăng cường kết nối cung cầu giữa các địa phương, hạn chế đứt gãy chuỗi cung ứng và thiếu hụt hàng hóa cục bộ ở các địa bàn.

Thứ ba, phối hợp đồng bộ các chính sách kinh tế vĩ mô, điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác. Tiếp tục thực hiện chính sách thuế, phí phù hợp nhằm giảm chi phí đầu vào và hỗ trợ doanh nghiệp, người dân.

Thứ tư, điều hành thận trọng giá các mặt hàng, dịch vụ do Nhà nước quyết định. Các bộ, ngành rà soát kỹ thời điểm, mức độ và điều chỉnh giá, đánh giá đầy đủ tác động đến CPI, đời sống người dân và hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, bảo đảm phù hợp với mục tiêu kiểm soát lạm phát. Đặc biệt chú trọng điều hành giá các mặt hàng chiến lược, thiết yếu như xăng dầu và điện.

Thứ năm, tăng cường kiểm tra, giám sát thị trường và triển khai các giải pháp giảm chi phí đầu vào. Kiểm tra việc kê khai, niêm yết giá, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá và lợi dụng để trục lợi dịp cuối năm, các dịp lễ, Tết. Đồng thời yêu cầu doanh nghiệp điều chỉnh giảm giá bán phù hợp khi chi phí đầu vào giảm. Đối với các địa phương có CPI tăng cao thì cần phân tích nguyên nhân theo từng nhóm hàng hóa, dịch vụ để triển khai các giải pháp quản lý giá có trọng tâm, trọng điểm và hiệu quả.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, quan điểm điều hành xuyên suốt là nỗ lực phấn đấu kiểm soát CPI bình quân năm 2026 ở mức khoảng 4,5%. Công tác điều hành cần chủ động, linh hoạt theo diễn biến thực tế, không chủ quan trước các rủi ro phát sinh. Việc kiểm soát lạm phát cũng phải gắn với bảo đảm nguồn cung, ổn định thị trường, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao chất lượng đời sống nhân dân.

Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành giá, Phó Thủ tướng Chính phủ, Trưởng ban Chỉ đạo đã kết luận nếu các bộ, ngành, địa phương và toàn hệ thống chính trị thực hiện tốt 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm nêu trên thì có thể đạt mục tiêu kiểm soát lạm phát khoảng 4,5% trong năm 2026.

CPI bình quân năm 2026 giảm khoảng 0,08 điểm phần trăm

Về tác động đến thu ngân sách nhà nước của việc điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0%, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi cho biết, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ, Bộ Tài chính đã phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan khẩn trương trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 45, quy định về thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng.

Nghị quyết quy định thuế suất tiêu thụ đặc biệt đối với mặt hàng xăng các loại là 0%, có hiệu lực kể từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027.

“Việc đưa thuế suất tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về mức 0% trong thời gian từ tháng 11 đến hết tháng 3 dự kiến sẽ làm giảm thu ngân sách khoảng gần 7.000 tỷ đồng”, Thứ trưởng thông tin.

Cùng với đó, từ ngày 1/11/2026, giá bán lẻ điện bình quân cũng giảm 2%, tạo điều kiện giảm chi phí sinh hoạt, sản xuất của người dân và doanh nghiệp.

Đánh giá tác động của hai chính sách đến CPI, Thứ trưởng Bộ Tài chính cho biết, theo cơ cấu CPI, điện sinh hoạt thuộc nhóm IV (nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng) và có trọng số 4,81%. Xăng dầu thuộc nhóm VII (giao thông) và có trọng số 4,53%.

Giá điện và xăng dầu có vai trò quan trọng đối với diễn biến CPI, do đây là những mặt hàng thiết yếu, có khả năng tác động trực tiếp lên chỉ số giá của nhóm tương ứng; đồng thời gián tiếp ảnh hưởng đến chi phí sản xuất, vận chuyển, lưu thông, phân phối của nhiều loại hàng hóa và dịch vụ khác.

Theo số liệu thông kê ước tính, việc giảm giá điện 2%, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng giảm về 0%, theo số liệu thống kê ước tính, việc điều chỉnh này tác động đến CPI tháng 11/2026 so với tháng 10 giảm khoảng 0,5 điểm phần trăm. Và tác động đến CPI bình quân năm 2026 giảm khoảng 0,08 điểm phần trăm. Chỉ số tiêu dùng tháng 10/2026 tăng 0,2% so với tháng trước. Bình quân 10 tháng thì như đã báo cáo, CPI tăng 4,57% so với cùng kỳ năm trước; lạm phát cơ bản tăng khoảng 4,24%.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, việc điều chỉnh giảm giá điện 2% và giảm giá xăng dầu thông qua đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0% giúp giảm chi phí đầu vào cho hoạt động sản xuất kinh doanh, vận tải và dịch vụ của doanh nghiệp, hỗ trợ đời sống người dân, bảo đảm ổn định mặt bằng giá.

Qua đó, các chính sách góp phần kiểm soát lạm phát mục tiêu, ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng và phát triển kinh tế - xã hội. Đặc biệt, việc giảm giá xăng dầu có tác động lớn đến chi phí logistics và dịch vụ vận tải. “Việc giảm giá điện giúp giảm chi phí đầu vào cho doanh nghiệp và giảm chi phí sinh hoạt cho người dân”, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhấn mạnh./.

Tú Anh