Nghệ nhân Mai Khánh Hoà và hành trình lan tỏa văn hóa trà Việt của người trẻ

Trà và hội họa - hai con đường chung một điểm đến

Trong không gian văn hóa tại phố Trịnh Công Sơn (Tây Hồ, Hà Nội), những chén trà Shan Tuyết cổ thụ được nâng niu bên những tác phẩm nghệ thuật trên giấy dó. Đó cũng là nơi nghệ nhân Mai Khánh Hòa lựa chọn để tiếp tục hành trình gìn giữ và lan tỏa văn hóa trà Việt.

Sinh năm 1990, được đào tạo chuyên ngành hội họa, nghệ nhân Khánh Hoà đến với trà từ một cơ duyên đặc biệt.

"Hội họa giúp tôi cảm nhận vẻ đẹp của cuộc sống qua màu sắc và đường nét. Còn trà dạy tôi cách lắng lại để cảm nhận chiều sâu của văn hóa và con người. Tôi nhận ra hai lĩnh vực này tuy khác nhau nhưng đều hướng đến sự tĩnh tại và giá trị chân thực", chị chia sẻ.

Năm 2020, khi tham gia các lớp học về trà và có cơ hội dự Lễ hội Trà Việt toàn quốc tại Hội An, chị bắt đầu bị cuốn hút bởi những câu chuyện đằng sau mỗi vùng trà, mỗi nghệ nhân và những giá trị văn hóa được gìn giữ qua nhiều thế hệ.

"Điều khiến tôi xúc động nhất không phải là hương vị trà, mà là cách những người làm trà gìn giữ di sản của cha ông. Từ đó, tôi muốn góp một phần nhỏ bé để kể những câu chuyện ấy đến nhiều người hơn", chị nói.

Tìm về những vùng chè cổ thụ

Năm 2022, chị quyết định lên Hà Giang - vùng đất nổi tiếng với những cây trà Shan Tuyết cổ thụ hàng trăm năm tuổi.

Giữa những đỉnh núi mây phủ quanh năm, chị có cơ hội tìm hiểu sâu hơn về quy trình làm trà, về đời sống của đồng bào gắn bó với cây chè và những giá trị đặc biệt mà thiên nhiên ban tặng cho vùng đất này.

Theo nghệ nhân Khánh Hòa, mỗi búp trà Shan Tuyết đều mang trong mình câu chuyện của núi rừng. "Tôi luôn cảm nhận trà không đơn thuần là một sản phẩm nông nghiệp. Trong mỗi búp trà là công sức của người làm nghề, là khí hậu, thổ nhưỡng và cả những giá trị văn hóa được tích lũy qua nhiều thế hệ", chị chia sẻ.

Những trải nghiệm ấy đã trở thành nguồn cảm hứng để chị tiếp tục thực hiện các hoạt động quảng bá trà Việt tại nhiều địa phương trên cả nước.

Đưa văn hoá trà đến gần cộng đồng 

Từ năm 2022 đến nay, nghệ nhân Khánh Hoà đã tham gia tổ chức nhiều chương trình trải nghiệm, workshop và không gian thưởng trà tại Hà Nội, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh cùng nhiều địa phương khác.

Riêng trong năm 2025, chị đã tổ chức 14 workshop chuyên đề về nghệ thuật trà, đồng thời tham gia phục vụ trà tại nhiều sự kiện văn hóa, chính trị quan trọng như Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV; chương trình "Hẹn gặp Bắc Nam - Cùng nhau giữ nước"; Lễ hội Sen Hà Nội và nhiều hoạt động cộng đồng khác.

Theo nghệ nhân Khánh Hòa, điều đáng mừng là ngày càng có nhiều người trẻ quan tâm đến trà Việt. "Nhiều bạn trẻ tìm đến workshop không chỉ để học pha trà mà còn muốn tìm hiểu về văn hóa truyền thống. Đó là tín hiệu rất tích cực bởi di sản chỉ thực sự sống khi được thế hệ trẻ tiếp nhận và tiếp tục lan tỏa", chị nói.

Hiện nay, tại Không gian sáng tạo Hồ Tây, chị đang vận hành một mô hình văn hóa quy tụ hơn 10 thương hiệu trà đến từ nhiều vùng miền khác nhau.

Không gian này được xây dựng với mong muốn trở thành nơi giao lưu, kết nối giữa những người yêu trà, nghệ sĩ, nhà nghiên cứu văn hóa và du khách trong nước, quốc tế.

"Tôi luôn mong rằng khi nhắc đến trà Việt, mọi người không chỉ nhớ đến một sản phẩm, mà còn nhớ đến những giá trị văn hóa, lịch sử và tinh thần của dân tộc. Đó cũng là động lực để tôi tiếp tục theo đuổi con đường này", chị Mai Khánh Hòa chia sẻ.

Sau hơn 6 năm gắn bó với trà, gần 200 workshop cùng nhiều hoạt động cộng đồng đã được tổ chức. Hành trình ấy vẫn đang tiếp tục, như cách những chén trà Việt lặng lẽ lan tỏa hương thơm, góp phần đưa bản sắc văn hóa dân tộc đến gần hơn với cuộc sống hôm nay.

Quốc An