Ngân hàng Nhà nước yêu cầu giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa

Mới đây, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã ban hành văn bản số 7125/NHNN-TD gửi các tổ chức tín dụng về việc triển khai chương trình tín dụng hướng đến các động lực tăng trưởng kinh tế và doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV).

Theo đó, NHNN yêu cầu các ngân hàng thương mại phải chủ động tiết giảm chi phí, cân đối nguồn vốn để triển khai các gói tín dụng ưu đãi. Điểm đáng chú ý nhất trong chỉ đạo này là mức lãi suất cho vay ưu đãi bằng VND phải thấp hơn tối thiểu 1%/năm so với lãi suất cho vay bình quân cùng kỳ hạn của chính ngân hàng đó trong từng thời kỳ.

Các đối tượng được ưu tiên tiếp cận nguồn vốn bao gồm: doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV); các lĩnh vực động lực tăng trưởng: xuất khẩu, nông nghiệp, công nghiệp hỗ trợ, doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao; các ngành kinh tế mũi nhọn: kinh tế số, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghiệp bán dẫn, chế biến chế tạo và các dự án xanh.

Ngoài việc hạ lãi suất, các ngân hàng cũng được yêu cầu thực hiện miễn, giảm các loại phí dịch vụ và phải công khai lãi suất cho vay trên trang thông tin điện tử để đảm bảo tính minh bạch, giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận.

Tại buổi làm việc với Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng ngày 10/8, nhiều ý kiến cho rằng "điểm nghẽn" lớn nhất hiện nay là điều kiện vay vốn. 

Phó Tổng Thư ký Liên đoàn Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) Đậu Anh Tuấn cho biết, nhiều doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp nông - lâm - thủy sản vẫn rất khó tiếp cận vốn hoặc phải chịu chi phí vay quá cao.

Trong khi đó, ông Lưu Công Thành, Phó Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam thẳng thắn chỉ ra: "Tín dụng hiện nay vẫn phụ thuộc quá nhiều vào bất động sản thế chấp". Ông nhấn mạnh rằng các doanh nghiệp không mong muốn "hạ chuẩn" tín dụng mà cần một cơ chế đánh giá năng lực công bằng hơn: "Điều doanh nghiệp mong muốn là được đánh giá đầy đủ hơn, không chỉ bằng tài sản sở hữu mà còn bằng dòng tiền, đơn hàng, năng lực quản trị và công nghệ".

Để giải quyết bài toán vốn và lãi suất, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu tiếp tục giảm chi phí vốn, phấn đấu giảm thực chất lãi suất cho vay. NHNN tiếp tục điều hành lãi suất tiền tệ chủ động, linh hoạt, tạo điều kiện để giảm mặt bằng lãi suất cho vay phù hợp với diễn biến lạm phát, tỉ giá và các cân đối vĩ mô. Các tổ chức tín dụng cần tiếp tục tiết giảm chi phí hoạt động, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao năng suất, giảm chi phí trung gian, tạo dư địa để giảm lãi suất cho vay.

Đối với các lĩnh vực nhà nước ưu tiên, ông đề nghị các tổ chức tín dụng nghiên cứu các gói tín dụng có lãi suất ưu đãi, thời hạn và phương thức trả nợ phù hợp với chu kỳ sản xuất kinh doanh, ưu tiên doanh nghiệp công nghiệp chế biến chế tạo, công nghiệp hỗ trợ, xuất khẩu, nông nghiệp công nghệ cao, logistics, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh, doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng và các động lực tăng trưởng mới. Ưu đãi phải thực chất, đúng đối tượng, thủ tục đơn giản và doanh nghiệp có khả năng tiếp cận được.

Phó Thủ tướng đề nghị các tổ chức tín dụng phải xây dựng các sản phẩm tín dụng phù hợp với từng nhóm doanh nghiệp và lĩnh vực ưu tiên, tăng cường ứng dụng dữ liệu và công nghệ trong thẩm định, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, đồng thời tăng cường tư vấn và đồng hành cùng doanh nghiệp.

Hiện nay, dù còn nhiều thách thức, nhưng những nỗ lực từ phía Chính phủ và NHNN đang dần cho thấy kết quả. Đã có 4 ngân hàng đăng ký gói tín dụng quy mô khoảng 210.000 tỷ đồng với lãi suất ưu đãi dành riêng cho DNNVV và các lĩnh vực ưu tiên. 

Để hỗ trợ hệ thống ngân hàng có thêm dư địa giảm lãi suất, NHNN đã nới tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn lên 40%; phối hợp với Kho bạc Nhà nước tăng tỷ lệ tiền gửi kỳ hạn tại các ngân hàng thương mại để cải thiện thanh khoản.

Tú Anh