Năm 2027 được xác định là năm tăng tốc, bứt phá, phấn đấu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên

Ngày 16/10, tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV do Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc trình bày chuyên đề về tình hình phát triển kinh tế-xã hội, thực hiện ngân sách nhà nước năm 2026; dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội, dự toán ngân sách nhà nước năm 2027.

Theo báo cáo, GDP 9 tháng năm 2026 tăng 9,01%; chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 12,33%, tiêu dùng tăng 13,4%. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa đạt khoảng 888 tỷ USD, tăng 30,4%; vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đăng ký đạt 50,36 tỷ USD, tăng 76,4%.

Thu ngân sách nhà nước 9 tháng ước đạt khoảng 2,19 triệu tỷ đồng, bằng 86,5% dự toán, tăng 12,1% so với cùng kỳ; cả năm ước đạt 3.055,7 nghìn tỷ đồng, vượt dự toán 20,8%. Dự kiến miễn, giảm, gia hạn khoảng 360 nghìn tỷ đồng thuế, phí để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp.

Giải ngân vốn đầu tư công 9 tháng đạt 62,9% kế hoạch. Bội chi ngân sách nhà nước cả năm ước khoảng 4,1% GDP. Nợ công khoảng 33-34% GDP, nợ Chính phủ khoảng 32-33% GDP, trong phạm vi cho phép.

Công tác hoàn thiện thể chế, pháp luật, cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được đẩy mạnh. Năm 2026, Chính phủ dự kiến trình Quốc hội thông qua khoảng 78 luật, nghị quyết; cắt giảm 53% thời gian và 55% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính.

Tổ chức bộ máy tiếp tục được sắp xếp, tinh gọn. Chính quyền địa phương hai cấp vận hành cơ bản ổn định, thông suốt. Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố được hoàn thành, còn khoảng 48.000 đơn vị, giảm 46,33%.

Kết cấu hạ tầng chiến lược có bước phát triển, mở rộng không gian phát triển. Trong năm, hoàn thành thêm 395 km đường bộ cao tốc, thông toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía đông. Tỷ trọng kinh tế số trong GDP năm 2026 ước khoảng 14,5%. Văn hóa, an sinh xã hội được quan tâm; quốc phòng, an ninh được củng cố, đối ngoại tiếp tục là điểm sáng.

Báo cáo đồng thời chỉ rõ áp lực điều hành vĩ mô còn lớn: lạm phát 9 tháng ở mức 4,52%, sát mục tiêu trung bình cả năm khoảng 4,5%; lãi suất cho vay cao, doanh nghiệp khó tiếp cận vốn. Có 24/34 địa phương tăng trưởng 9 tháng thấp hơn mục tiêu cả năm. Xử lý dự án tồn đọng, nhà, đất dôi dư còn chậm; tổ chức thực hiện vẫn là khâu yếu, một số nơi còn né tránh trách nhiệm, phối hợp chưa kịp thời.

Từ thực tiễn năm 2026, Chính phủ rút ra những bài học về xác định đúng thứ tự ưu tiên; chuyển mạnh từ chủ trương sang thực thi, gắn trách nhiệm với tiến độ và kết quả; phản ứng chính sách kịp thời, phát huy tinh thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Đồng thời, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm, nâng cao năng lực tự chủ chiến lược; siết chặt kỷ luật, kỷ cương, đánh giá bằng số liệu, sản phẩm và kết quả thực tế.

Về nhiệm vụ những tháng cuối năm, Trung ương xác định phải phấn đấu đạt cao nhất các mục tiêu, chỉ tiêu phát triển kinh tế-xã hội năm 2026, nhất là mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Để thực hiện mục tiêu này, quý IV/2026, cả nước cần đạt mức tăng trưởng 12,5%; đồng thời kiểm soát lạm phát khoảng 4,5%, điều hành hiệu quả chính sách tài khóa, tiền tệ, bảo đảm các cân đối lớn. Cùng với đó, đẩy mạnh kích cầu, mở rộng xuất khẩu, giảm nhập siêu; phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công, thúc đẩy đầu tư tư nhân, tháo gỡ khó khăn cho các dự án tồn đọng, sớm đưa nguồn lực vào sản xuất, kinh doanh.

Các địa phương dự kiến đạt và vượt kịch bản tăng trưởng cần tiếp tục phấn đấu đạt cao hơn. Các địa phương chưa đạt phải quyết liệt hơn, tạo bứt phá để hoàn thành mục tiêu. Đặc biệt, các cực tăng trưởng lớn như TPHCM, Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Đồng Nai, Bắc Ninh cần tăng trưởng cao hơn, đóng góp nhiều hơn vào tăng trưởng chung của cả nước.

Song song với nhiệm vụ phát triển kinh tế, tiếp tục chú trọng phát triển văn hóa, xã hội, chăm lo đời sống nhân dân; phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê; tăng cường bảo vệ môi trường, phòng, chống thiên tai, thích ứng biến đổi khí hậu, củng cố quốc phòng, an ninh và đẩy mạnh đối ngoại, hội nhập quốc tế.

Về mục tiêu, nhiệm vụ và dự kiến kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2027, Trung ương xác định đây là năm tăng tốc, bứt phá, tạo đà, tạo thế, tạo lực để thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Mục tiêu trọng tâm là phấn đấu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn; lấy hiệu quả thực chất, năng suất, sức cạnh tranh của nền kinh tế, sự phát triển của doanh nghiệp và đời sống nhân dân làm thước đo. Đồng thời, tạo lập nền tảng cho mô hình phát triển mới, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đa dạng hóa nguồn lực và chuyển mạnh từ chủ trương sang thực thi.

Trung ương thống nhất 45 chỉ tiêu chủ yếu năm 2027, gồm 22 chỉ tiêu về kinh tế, 14 chỉ tiêu về văn hóa-xã hội và 9 chỉ tiêu về môi trường, thích ứng biến đổi khí hậu.

Theo dự kiến, tăng trưởng GDP từ 10% trở lên; tốc độ tăng CPI khoảng 4,5%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 14%; kim ngạch xuất khẩu tăng 15%, nhập khẩu tăng 12%; tổng vốn đầu tư thực hiện toàn xã hội bằng 36-38% GDP; tăng suất lao động tăng 8,6%; đón 28-29 triệu lượt khách quốc tế.

Trung ương đồng thời xác định mục tiêu tăng trưởng của từng tỉnh, thành phố, trong đó có 30/34 địa phương đặt mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên. Một số địa phương được xác định mục tiêu tăng trưởng cao như Hà Nội 11,1%; TPHCM 10,4%; Hải Phòng 13%; Quảng Ninh 12%.

Về dự toán ngân sách nhà nước năm 2027, Trung ương thống nhất chủ trương cân đối ngân sách, phấn đấu thu ngân sách nhà nước tăng khoảng 9,1% so với thực hiện năm 2026.

Theo phương án dự kiến, tổng thu ngân sách nhà nước khoảng 3,33 triệu tỷ đồng, tỉ lệ huy động vào ngân sách khoảng 20,2% GDP. Tổng chi khoảng 4,07 triệu tỷ đồng. Thực hiện tiết kiệm ngay từ khâu phân bổ ngân sách đầu năm, gồm 5% chi đầu tư công để bổ sung cho các dự án trọng điểm, cấp thiết và 10% chi thường xuyên, ngoài phần tiết kiệm tạo nguồn cải cách tiền lương, để bổ sung nguồn chi an sinh xã hội.

Để hiện thực hóa các mục tiêu đề ra, Trung ương yêu cầu các cấp, các ngành, địa phương tập trung triển khai 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu. Trước hết, mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên phải được cụ thể hóa thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ và sản phẩm của từng ngành, lĩnh vực, địa phương, gắn với trách nhiệm người đứng đầu và kết quả thực hiện.

Tiếp tục phối hợp chặt chẽ chính sách tài khóa, tiền tệ và các chính sách vĩ mô khác; có giải pháp giảm lãi suất cho vay, tăng thu, tiết kiệm chi, nhất là chi thường xuyên; nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư, kiên quyết điều chuyển vốn từ nơi giải ngân thấp sang nơi giải ngân tốt, hiệu quả cao.

Tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật, xử lý dứt điểm các quy định mâu thuẫn, chồng chéo, không để chậm ban hành văn bản hướng dẫn; cắt giảm thực chất thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh; vận hành thông suốt chính quyền địa phương hai cấp.

Trung ương yêu cầu đề cao trách nhiệm người đứng đầu, đặc biệt là bí thư tỉnh ủy, thành ủy trong trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo xử lý các cơ sở nhà, đất dôi dư, các dự án tồn đọng, kéo dài; không để tài sản hư hỏng, lãng phí. Đồng thời, kiên quyết khắc phục tình trạng đầu tư sân bay, cảng biển, trung tâm dữ liệu, khu thương mại tự do theo phong trào, gây trùng lặp, phân tán, lãng phí nguồn lực; thực hiện tốt quy định bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

Về đổi mới mô hình phát triển, tập trung phát triển hệ sinh thái công nghiệp trong nước, công nghiệp nền tảng, công nghiệp hỗ trợ; cơ cấu lại thực chất doanh nghiệp nhà nước, phát triển kinh tế tư nhân trở thành động lực quan trọng nhất của tăng trưởng; thu hút các dự án đầu tư nước ngoài có công nghệ cao, giá trị gia tăng cao.

Đẩy mạnh phát triển kết cấu hạ tầng chiến lược, nhất là hạ tầng giao thông, năng lượng và hạ tầng số; thúc đẩy các dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam; đẩy nhanh tiến độ các Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Gia Bình.

Trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, Trung ương yêu cầu chuyển mạnh sang tạo ra sản phẩm, kết quả cụ thể, lượng hóa đóng góp vào tăng trưởng; từng bước làm chủ công nghệ chiến lược, triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, thương mại hóa kết quả nghiên cứu, phát triển thị trường khoa học-công nghệ.

Đồng thời, hoàn thiện Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia và các trung tâm đổi mới sáng tạo vùng; đẩy mạnh kết nối, liên thông các cơ sở dữ liệu quốc gia, chuyên ngành.

Về xã hội, nhiệm vụ đặt ra là nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, y tế; giải quyết tình trạng thiếu trường, lớp, giáo viên; chăm lo người có công và các đối tượng chính sách. Năm 2027 phấn đấu hoàn thành trên 176 nghìn căn hộ nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, nhà ở công nhân; tập trung cao nhất cho Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Cùng với bảo vệ môi trường, ứng phó thiên tai, phải củng cố quốc phòng, an ninh, đẩy mạnh đối ngoại và tổ chức thành công Năm APEC 2027.

Nhấn mạnh trách nhiệm thực thi, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nêu yêu cầu “việc đã rõ phải làm ngay”, xác định cụ thể trách nhiệm người đứng đầu. Bí thư tỉnh ủy, thành ủy trực tiếp chỉ đạo xử lý nhà, đất dôi dư và dự án tồn đọng kéo dài.

Các bộ, ngành, địa phương phải kịp thời thể chế hóa quyết sách, cắt giảm thực chất thủ tục, điều kiện kinh doanh; chuẩn bị kế hoạch, ngân sách, nhân lực, nguồn lực cho năm 2027, tăng cường kiểm tra, giám sát và truyền thông chính sách, tạo đồng thuận xã hội.

Minh Phương