"Không để nguồn lực quốc gia nằm im trong tranh chấp, trong tâm lý sợ thủ tục"

Ngày 20/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương và các cơ quan liên quan nhằm đánh giá nguồn lực phát triển đất nước gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng kinh tế “2 con số” và xác lập mô hình tăng trưởng mới.

Phát biểu kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, đất nước ta đang có những nền tảng lớn, quan trọng để bước vào giai đoạn phát triển mới ở tầm cao hơn với nền tảng về khoa học công nghệ, quy mô dân số, quy mô kinh tế… Đất nước cũng đã có đủ thế và lực mới, nhưng thế và lực mới cũng không tự chuyển động thành tăng trưởng “2 con số” được.

Theo đó, muốn đạt được mục tiêu rất cao mà văn kiện Đại hội XIV đã đề ra và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026-2030 thì phải thay đổi căn bản cách thức tổ chức và vận hành nguồn lực phát triển. Đây là yêu cầu rất cao, hay nói một cách khác là tăng trưởng “2 con số” không thể là kết quả của mô hình tăng trưởng cũ được kéo dài thêm.

"Tăng trưởng 2 con số là mục tiêu phát triển chất lượng cao, chứ không phải tăng trưởng bằng mọi giá. Tăng trưởng cao phải đi cùng ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, an toàn nợ công, an toàn hệ thống tài chính - ngân hàng, bảo vệ môi trường, bảo đảm an sinh xã hội, giữ vững quốc phòng - an ninh, nâng cao đời sống nhân dân và củng cố niềm tin xã hội. Không thể vì tăng trưởng mà đánh đổi ổn định. Không thể vì tốc độ mà xem nhẹ chất lượng. Không thể vì quy mô mà bỏ qua hiệu quả. Không thể vì trước mắt mà làm suy giảm nền tảng dài hạn", Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.

Trên tinh thần này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị, đánh giá đúng và đầy đủ nguồn lực phát triển của đất nước, nhưng đánh giá nguồn lực không phải là liệt kê càng nhiều càng tốt. Đánh giá nguồn lực phải trả lời được ba câu hỏi: nguồn lực nào là lợi thế nổi trội; nguồn lực nào có thể huy động ngay; nguồn lực nào mới là tiềm năng, chưa được chuyển hóa thành động lực phát triển.

Đặc biệt, phải rà soát, phân loại và xử lý dứt điểm các nguồn lực đang chậm đưa vào sử dụng như quy hoạch treo, dự án vướng thủ tục, dự án chậm triển khai, đất công không sử dụng, tài sản công sử dụng kém hiệu quả, tài sản tranh chấp, các vụ án, vụ việc tồn đọng. Không để nguồn lực quốc gia nằm im trong thủ tục, trong tranh chấp, trong tâm lý sợ trách nhiệm hoặc trong sự phối hợp chậm giữa các cơ quan.

Về nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong thời gian tới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị tập trung xây dựng gói thể chế khơi thông nguồn lực. Trọng tâm là đất đai, đầu tư, quy hoạch, xây dựng, tài sản công, thị trường vốn, PPP, dữ liệu, sở hữu trí tuệ, khoa học - công nghệ, mô hình kinh tế mới và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát, bảo đảm pháp luật minh bạch, nhất quán, ổn định và có tầm nhìn. 

Bên cạnh đó, phải tổ chức kiểm kê, số hóa, giải phóng nguồn lực đang bị mắc kẹt, bị treo. Tập trung nguồn lực cho các cực tăng trưởng nhanh, các dự án và các ngành có sức lan tỏa cao, không dàn trải, không bình quân. Cần ưu tiên hạ tầng chiến lược, logistics, năng lượng, dữ liệu, đô thị, trung tâm tài chính, khu thương mại tự do, khu công nghiệp công nghệ cao, kinh tế biển, hành lang kinh tế, vùng động lực. Nguồn lực công phải đi trước, dẫn dắt, giảm rủi ro ban đầu, mở không gian phát triển và kích hoạt nguồn lực tư nhân, FDI, PPP, vốn xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng lưu ý, cần phát triển doanh nghiệp, thị trường vốn và nguồn lực ở trong dân. Đồng thời phải lấy năng suất khoa học công nghệ, dữ liệu về nhân lực chất lượng cao là một động lực chính. 

Song song đó, cần triển khai chương trình năng suất quốc gia gắn với TFP, chuyển đổi số doanh nghiệp, tự động hóa, tiêu chuẩn hóa, quản trị hiện đại, nâng cấp nhà cung ứng nội địa, nâng tỷ lệ nội địa hóa. Khoa học - công nghệ phải tập trung giải các bài toán lớn của quốc gia, ngành, lĩnh vực và địa phương. Chuẩn bị nhân lực chiến lược cho trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, khoa học dữ liệu, an ninh mạng, logistics, năng lượng mới, điện hạt nhân, công nghệ sinh học, vật liệu mới, đường sắt tốc độ cao, tài chính hiện đại, quản trị công và quản trị doanh nghiệp.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, phải xây dựng thương hiệu quốc gia và cơ chế theo dõi, giám sát thực hiện; cần xây dựng Chiến lược thương hiệu quốc gia thế hệ mới, chuyển định vị Việt Nam từ điểm đến chi phí cạnh tranh sang quốc gia đổi mới sáng tạo, xanh, tin cậy, có năng lực công nghệ và bản sắc văn hóa.

Minh Phương