Dự án nghìn tỷ phục vụ APEC và những “hàng xóm” còn tạm bợ

Nghịch lý trên trục hạ tầng “huyết mạch” APEC

Có một nghịch lý đang hiện hữu trên tuyến ĐT.975 tại Phú Quốc. Trong khi hàng nghìn tỷ đồng đang được đầu tư để hình thành một đại lộ hiện đại, thì dọc theo tuyến đường ấy vẫn xuất hiện nhiều công trình xây dựng trên đất nông nghiệp, tạo nên những hình ảnh chưa tương xứng với kỳ vọng về diện mạo của một đô thị du lịch quốc tế.

Ghi nhận thực tế cho thấy, tại nhiều vị trí dọc tuyến, hàng loạt nhà tạm, chợ cóc dân sinh, cơ sở kinh doanh và cả những công trình xây dựng kiên cố nhiều tầng vẫn hiện diện trên các khu đất không đúng mục đích sử dụng. 

“Nhìn vào công trường thấy Phú Quốc đang thay đổi từng ngày. Nhưng nhìn kế bên, vẫn còn những công trình chưa phù hợp với định hướng mới. Nếu không có giải pháp phù hợp thì rất khó tạo nên một diện mạo mới như kỳ vọng”, anh Phạm Huy H, khách du lịch chia sẻ.

Sự băn khoăn ấy không phải không có cơ sở. Theo quy hoạch, tuyến ĐT.975 có chiều dài gần 20km, lộ giới 62m, quy mô 10 làn xe. Đây được xác định là tuyến giao thông xương sống kết nối sân bay với khu vực tổ chức APEC 2027, đồng thời là trục phát triển chiến lược của Phú Quốc trong tương lai.

Khác với những tuyến đường giao thông thông thường, ĐT.975 được xem là một trong những “bộ mặt” của đảo ngọc trong giai đoạn mới. Đây là tuyến đường mà các nguyên thủ quốc gia, đoàn khách quốc tế, các nhà đầu tư, doanh nhân và du khách sẽ trực tiếp đi qua khi đến Phú Quốc.

Bởi vậy, câu chuyện các công trình tạm bợ xuất hiện dọc tuyến sẽ mang đến hình ảnh chưa nhất quán, chưa đồng bộ về không gian đô thị, về chất lượng cảnh quan và về hình ảnh mà Phú Quốc muốn giới thiệu với thế giới.

Một tuyến đường hiện đại không chỉ được tạo nên bởi mặt đường rộng bao nhiêu mét hay số vốn đầu tư lớn đến đâu. Giá trị của tuyến đường còn được quyết định bởi cảnh quan hai bên tuyến, bởi sự nghiêm minh trong thực thi quy hoạch và bởi khả năng tạo dựng một không gian phát triển văn minh, ngăn nắp và bền vững.

“Đồng hồ cát” APEC đang chảy

Thực tế, những tồn tại liên quan đến đất đai, trật tự xây dựng và cảnh quan đô thị đã được lãnh đạo tỉnh An Giang nhận diện rất rõ trong thời gian qua.

Ngày 26/5, tại buổi làm việc về tình hình chỉnh trang đô thị phục vụ Hội nghị APEC 2027 trên địa bàn đặc khu Phú Quốc, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mừng yêu cầu triển khai chỉnh trang toàn diện Phú Quốc, trong đó đặc biệt nhấn mạnh nhiệm vụ xử lý và chỉnh trang cảnh quan dọc tuyến ĐT.975.

Theo đó, UBND đặc khu Phú Quốc được giao sớm xây dựng phương án xử lý, chỉnh trang cảnh quan hai bên tuyến đường; Ban Quản lý Khu kinh tế Phú Quốc được giao làm việc với các nhà đầu tư có dự án dọc ĐT.975 để thực hiện các hạng mục hàng rào, cây xanh, trang trí cảnh quan và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm hành lang, trật tự xây dựng.

Chỉ ba ngày sau, ngày 29/5, Chủ tịch UBND tỉnh tiếp tục ban hành Chỉ thị số 13 về tăng cường công tác xử lý vi phạm trong lĩnh vực đất đai, trật tự xây dựng, hành lang an toàn đường bộ và trật tự đô thị trên địa bàn tỉnh. Đây được xem là một trong những văn bản có thông điệp mạnh mẽ nhất về siết chặt kỷ cương quản lý đô thị thời gian gần đây.

Chỉ thị thẳng thắn chỉ ra thực trạng còn xảy ra tình trạng tự ý chuyển mục đích sử dụng đất, xây dựng trên đất không đúng mục đích sử dụng, hình thành các điểm vi phạm kéo dài nhưng chưa được xử lý dứt điểm; thậm chí có nơi để công trình hoàn thành rồi mới xử lý hoặc chỉ xử lý khi có phản ánh từ báo chí và dư luận.

Đáng chú ý, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu toàn hệ thống phải chuyển mạnh sang tư duy “chủ động phát hiện từ sớm, ngăn chặn kịp thời và kiểm tra, xử lý nghiêm minh”; không để công trình vi phạm hoàn thành mới xử lý; không để tồn tại kéo dài, tái diễn hoặc hợp thức hóa sai phạm. Đồng thời, Chỉ thị cũng đặt mục tiêu thực hiện đợt cao điểm 90 ngày để rà soát và xử lý dứt điểm các vi phạm tồn đọng trên toàn tỉnh.

Tinh thần của Chỉ thị 13 cũng nhanh chóng được cụ thể hóa ở cấp địa phương. Ngày 10/6, UBND đặc khu Phú Quốc ban hành Thông báo số 2972/TB-UBND về việc chấp hành quy định trong lĩnh vực đất đai, trật tự xây dựng, hành lang an toàn đường bộ và trật tự đô thị trên địa bàn đặc khu. Theo đó, chính quyền yêu cầu các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân tự giác tháo dỡ các công trình xây dựng vi phạm lộ giới, công trình xây dựng trên phần đất đã giải phóng mặt bằng, công trình lấn chiếm hành lang giao thông, vỉa hè, hành lang ven biển và các trường hợp ảnh hưởng đến quy hoạch, mỹ quan đô thị. Thời hạn khắc phục được ấn định đến hết ngày 22/6. Sau thời điểm này, các trường hợp vi phạm sẽ bị kiểm tra, xử lý nghiêm theo quy định pháp luật.

Có thể thấy, từ cấp tỉnh đến địa phương, từ công tác chỉnh trang đô thị phục vụ APEC đến nhiệm vụ lập lại trật tự đất đai, trật tự xây dựng, định hướng và giải pháp đều đã được xác lập khá rõ ràng.

Tuy nhiên, thời gian từ nay đến APEC 2027 không còn nhiều. Điều người dân quan tâm lúc này là tốc độ triển khai trên thực địa. Nếu tiến độ thi công ĐT.975 đang được đẩy nhanh từng ngày để kịp hoàn thành đúng kế hoạch, thì công tác chỉnh trang cảnh quan cũng cần được thực hiện với tinh thần khẩn trương tương tự.

ĐT.975 được kỳ vọng sẽ trở thành đại lộ hiện đại, là tuyến đường đầu tiên chào đón bạn bè quốc tế đến với Phú Quốc. Tuy nhiên, để tuyến đường này thực sự trở thành niềm tự hào của đảo ngọc thì vẫn còn nhiều việc chính quyền địa phương cần giải quyết.

Huy Phạm