Cảnh giác: Vay qua app giả, mất tiền thật

Một biểu tượng quen thuộc, một cái tên gần giống thương hiệu tài chính uy tín và lời hứa giải ngân chỉ sau vài phút, đó là tất cả những gì cần có để một ứng dụng cho vay giả mạo đánh vào lòng tin của người dùng. Tình trạng app tài chính giả khoác lên mình lớp vỏ của những tổ chức tài chính hợp pháp, đang khiến không ít người mất tiền thật cho một khoản hỗ trợ tài chính chưa từng tồn tại.

Câu chuyện của chị H., một nhân viên văn phòng tại một đô thị lớn, là ví dụ điển hình cho thấy cách kiểu bẫy này có thể khiến người vay mắc phải. Cần một khoản tiền gấp, chị bắt gặp quảng cáo trên mạng xã hội dẫn tới một ứng dụng mang tên gần giống một công ty tài chính lớn, giao diện bắt mắt và chuyên nghiệp. Sau khi tải về, điền thông tin cá nhân cùng ảnh giấy tờ tùy thân, chị nhận được thông báo hồ sơ đã được duyệt khoản vay 50 triệu đồng. Điều kiện duy nhất để giải ngân là nộp trước một khoản phí hồ sơ và phí bảo hiểm khoản vay. Chị chuyển tiền phí, rồi lại được ứng dụng thông báo rằng cú pháp sai nên cần nộp thêm để hệ thống gỡ lỗi. Chỉ đến khi số tiền phí lên tới hàng triệu đồng mà khoản vay vẫn không về tài khoản, chị mới nhận ra mình đã bị lừa. Tiền phí mất trắng, còn toàn bộ thông tin cá nhân đã nằm trong tay kẻ gian.

Trường hợp của chị H. không phải cá biệt, và điều khiến các thủ đoạn này hiệu quả nằm ở lớp công nghệ tinh vi phía sau. Ứng dụng giả thường được thiết kế với giao diện sao chép gần như tương đồng với sản phẩm thật, từ màu sắc, logo đến bố cục, đủ để đánh lừa cả những người từng sử dụng dịch vụ chính thống. Ngay từ bước đăng ký, nạn nhân đã bị biến thành mục tiêu khai thác. Nhiều ứng dụng lồng vào một màn hình đăng nhập ngân hàng giả, dẫn dụ người dùng nhập tên tài khoản và mật khẩu, sau đó yêu cầu cung cấp mã xác thực OTP vừa được gửi đến số điện thoại. Một khi mã OTP rơi vào tay kẻ gian, tài khoản ngân hàng của nạn nhân có thể đối mặt với nguy cơ bị truy cập trái phép và chiếm đoạt tiền.

Nguy hiểm hơn, không ít ứng dụng giả với công nghệ tinh vi được cài sẵn mã độc. Khi người dùng tải tệp cài đặt từ đường link lạ thay vì kho ứng dụng chính thức và cấp quyền truy cập sâu vào thiết bị, mã độc có thể chiếm quyền điều khiển điện thoại, đọc trộm tin nhắn, ghi lại thao tác bàn phím và tự thực hiện lệnh chuyển tiền mà chủ nhân không hề hay biết. Người dùng, do đó, bị biến thành “con mồi” ngay từ khoảnh khắc bấm nút tải ứng dụng, trước cả khi nghĩ đến chuyện vay mượn.

Trước diễn biến này, cơ quan chức năng đã liên tục phát đi cảnh báo. Lực lượng công an khuyến cáo người dân tuyệt đối không bấm vào các đường link cho vay lạ, không cung cấp thông tin tài khoản, mã OTP và giấy tờ cho người không quen biết, và đặc biệt là từ chối mọi yêu cầu nộp phí trước dưới bất kỳ lý do nào. Về chế tài, hành vi lập ứng dụng giả để chiếm đoạt tiền có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi năm 2017, hoặc Tội sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản theo Điều 290 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi năm 2017.

Dấu hiệu quan trọng nhất và dễ nhận biết để phân biệt một kênh vay an toàn với một cái bẫy, chính là việc thu phí trước. Một tổ chức tài chính hợp pháp không bao giờ yêu cầu khách hàng chuyển tiền phí trước khi giải ngân, mọi chi phí đều được thể hiện minh bạch trong hợp đồng. Bên cạnh đó, người dùng nên kiểm tra xem đơn vị có phải là tổ chức tín dụng, công ty tài chính được Ngân hàng Nhà nước cấp phép hay không, chỉ tải ứng dụng từ kho ứng dụng chính thức, tuyệt đối không chia sẻ mã OTP và đối chiếu địa chỉ website với thông tin công bố chính thức của thương hiệu.

Nhu cầu vay tài chính là chính đáng, nhưng sự vội vàng và tâm lý cần tiền gấp có thể khiến người dùng dễ mắc bẫy các app vay giả. Để tránh rủi ro, người vay nên kiểm tra kỹ thông tin pháp lý của tổ chức tài chính sở hữu ứng dụng, lãi suất và các khoản phí trước khi đăng ký. Khi đưa ra quyết định nên ưu tiên các tổ chức tài chính được cấp phép, có thông tin minh bạch và quy trình bảo mật rõ ràng như FE CREDIT để đảm bảo tiếp cận nguồn vốn một cách an toàn và được đảm bảo quyền lợi trong suốt quá trình vay.

PV